یعنی چه
ترجمه به کمک رایانه به فرآیندی اطلاق میشود که در آن یک مترجم انسانی با بهرهگیری از نرمافزارها و ابزارهای تخصصی دیجیتال (مانند حافظه ترجمه، بانک واژگان و ابزارهای مدیریت اصطلاحات) سرعت، دقت و یکدستی متون ترجمهشده را افزایش میدهد. این روش با ترجمه ماشینی خالص (مانند گوگل ترنسلیت بدون ویرایش انسانی) متفاوت است و کنترل نهایی در دست مترجم است. به عنوان یک مثال عینی و روزمره، یک مترجم حرفهای هنگام ترجمه یک دفترچه راهنمای فنی بزرگ، از نرمافزارهای CAT (مانند ترادوس) استفاده میکند؛ نرمافزار جملات تکراری را که قبلاً ترجمه شدهاند به او پیشنهاد میدهد و واژگان تخصصی را یکسانسازی میکند، در نتیجه مترجم پروژه را بسیار سریعتر و بدون غلط تحویل میدهد.
تلفظ
این عبارت به صورت [tarjame be komake rāyāneh] تلفظ میشود و یک ترکیب توصیفی-اضافی مدرن در زبان فارسی است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این پرسش در شکل دقیق و کامل خود ۱۶ حرف دارد. گزینههای کوتاهتری مثل «ترجمه رایانهیار» نیز ممکن است مد نظر باشد.
به انگلیسی
این مفهوم در زبان انگلیسی به صورت اختصاری با عنوان CAT شناخته میشود و ابزارهای مربوط به آن را CAT Tools مینامند.
به عربی
در محافل علمی و تخصصی جهان عرب، برای این فناوری از عبارات معونة یا مساعدة الحاسوب استفاده میشود.
نماد چیست
در دنیای فناوری اطلاعات و زبانشناسی کاربردی، این مفهوم با علامت اختصاری CAT یا آیکونهایی که تلفیقی از کره زمین، کتاب، نمایشگر کامپیوتر و مغز الکترونیکی هستند، نمایش داده میشود و نمادی از همافزایی هوش انسانی و ابزار دیجیتال است.
جمعبندی و توضیح کامل ترجمه به کمک رایانه
ترجمه به کمک رایانه (CAT) یکی از دستاوردهای مهم فناوری اطلاعات در حوزه زبانشناسی کاربردی است که مرز میان ترجمه کاملاً سنتی (دستی) و ترجمه ماشینی (خودکار) را پر میکند. در این روش، برخلاف ترجمه ماشینی، هسته اصلی و تصمیمگیرنده نهایی هوش انسانی و مترجم است، اما ابزارهای دیجیتال با ذخیره عبارات و واژگان پیشین، سرعت و یکدستی کار را به شدت ارتقا میدهند.
استفاده از این سیستمها امروزه به یک استاندارد در صنعت ترجمه جهانی تبدیل شده است؛ به طوری که مترجمان حرفهای بدون بهرهگیری از ابزارهای حافظه ترجمه، امکان رقابت در پروژههای بزرگ و بینالمللی را ندارند. این واژه در زبان فارسی کاملاً مدرن و ترکیبی است و ریشههای اصطلاحی آن از فرهنگستان زبان و فناوری معاصر نشأت گرفته است.