یعنی چه
«مُهْطِعین» در لغت به معنای کسانی است که با سرعت و شتاب حرکت میکنند، در حالی که از روی ترس، تعجب یا وحشت، گردنهای خود را کشیده و چشمهایشان به یک نقطه خیره مانده است و حتی توانایی پلک زدن یا برگرداندن نگاه خود را ندارند. این واژه حالتی از بهتزدگی و تسلیم مطلق را نشان میدهد.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت مُهْطِعین (MOH-TE-EEN) است. این کلمه اسم فاعل جمع مذكر سالم از باب افعال است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، واژه «مهطعین» با ۶ حرف به عنوان پاسخ برای راهنماهایی همچون «شتابکنندگان قیامت»، «گردنکشیدگان از ترس» یا «خیرهشدگان هراسان» به کار میرود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای انتقال مفهوم این واژه قرآنی از عباراتی استفاده میشود که همزمان معنای سرعت و وحشتزدگی را برسانند.
به عربی
در کتب لغت عربی، این واژه را به معنای دویدن با سرعت بالا همراه با حالت خضوع، ترس یا نگاه خیره بدون چشم برهم زدن تعریف کردهاند.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این وامواژه قرآنی عبارتند از: شتابزدگان، هراسان، سرآسیمگان، و کسانی که از ترس چشم دوخته و گردن کشیدهاند. ریشه آن ثلاثی مجرد «هـ ط ع» (هَطَعَ: گردن دراز کرد) است و همخانوادههای آن هِطْع، مُهْطِع و إهْطاع هستند.
در قرآن
این کلمه دقیقاً ۳ بار در قرآن کریم برای تصویرسازی حال کافران در قیامت به کار رفته است؛ در آیه ۴۳ سوره ابراهیم (خیره ماندن چشمها از ترس)، آیه ۸ سوره قمر (شتابان به سوی دعوتکننده قیامت) و آیه ۳۶ سوره معارج (شتابان و گردنکشان به سوی پیامبر).
جمعبندی و توضیح کامل مهطعین
واژه «مُهْطِعین» یک واژه اصیل عربی و وامواژه قرآنی در زبان فارسی است که در لغت به معنای شتابکنندگان و کسانی است که از روی ترس و بهتزدگی شدید، گردن کشیده و به نقطهای خیره شدهاند. این کلمه فراتر از یک دویدن ساده، حالتی از تسلیم، وحشت و ناگزیری را به تصویر میکشد که در آن انسان حتی اختیار پلک زدن یا برگشتن نگاه خود را ندارد.
این واژه دقیقاً سه بار در قرآن کریم (سورههای ابراهیم، قمر و معارج) به کار رفته و همگی نمایانگر وضعیت هولناک و سراسیمه انسانها—به ویژه ظالمان و منکران—در مواجهه با حقیقت روز قیامت و دادگاه الهی است. ریشه این کلمه «هـ ط ع» بوده و در زبان فارسی بیشتر در متون تفسیر قرآنی، ادبیات دینی و طراحان جدول کاربرد دارد.
در ساختار جدولهای کلمات متقاطع، این کلمه به عنوان یک پاسخ ۶ حرفی برای مفاهیمی همچون «شتابزدگان هراسان» یا «خیرهشدگان روز محشر» شناخته میشود و مترادفهای فارسی آن به خوبی حس شتاب همراه با ترس را منتقل میکنند.