یعنی چه
این اصطلاح ترکیبی، توصیفکننده فرد یا عاملی است که نهتنها جان دیگران را به راحتی میگیرد (خونریز)، بلکه در دل خود هیچگونه شفقت، دلسوزی یا ندامتی حس نمیکند (بیرحم). این واژه برای توصیف حاکمان ظالم، جنایتکاران قسیالقلب یا شرایط بسیار سخت و ظالمانه به کار میرود.
تلفظ
تلفظ این ترکیب واژگانی به صورت تفکیکشده شامل واژه فارسی «خونریز» (اسم + بن مضارع ریختن) و ترکیب پیشوندی «بیرحم» (پیشوند نفی فارسی + واژه عربی رحم) است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، عبارت «خونریز و بی رحم» به عنوان کلید راهنما دقیقاً به واژهای ۱۲ حرفی اشاره دارد که خود این ترکیب یا مترادفهای سرشناسی چون سفاک و خونخوار را شامل میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی با توجه به بافت متن میتوان از واژههای متفاوتی استفاده کرد؛ Bloodthirsty به جنبه کشتار و Ruthless به جنبه عدم شفقت اشاره دارد.
به عربی
در زبان عربی اصطلاح مبالغهای «سفّاک» به خوبی جنبه خونریزی فراوان و ترکیب «قاسيالقلب» معنای بیرحمی شدید را منتقل میکند.
در قرآن
اگرچه این ترکیب وصفی عینا در قرآن نیامده، اما مفهوم آن در آیه ۳۰ سوره بقره از زبان فرشتگان درباره آفرینش انسان بیان شده است: «أَتَجْعَلُ فِيهَا مَنْ يُفْسِدُ فِيهَا وَيَسْفِكَ الدِّمَاءَ» که عبارت يَسْفِکُ الدِّمَاء دقیقاً به معنای کسی است که خونها را میریزد.
نماد چیست
در ادبیات، اسطورهشناسی و فرهنگهای مختلف، حیواناتی مانند گرگ و شیر درنده مظهر بیرحمی قلمداد میشوند. همچنین اشیایی مثل شمشیر برهنه یا داس، و رنگ سرخ خونی (قرمز تیره) نمادهای بصری خونریزی و قساوت هستند.
جمعبندی و توضیح کامل خونریز و بی رحم
عبارت «خونریز و بیرحم» یک ترکیب وصفی عمیق در زبان فارسی است که بالاترین درجات قساوت قلب، سنگدلی و ستمگری را به تصویر میکشد. این اصطلاح از دو بخش تشکیل شده که اولی (خونریز) به اقدام عملی و فیزیکی جنایت یعنی کشتار اشاره دارد و دومی (بیرحم) حالت روحی و روانی فاعل را نشان میدهد که عاری از هرگونه شفقت، ترحم و انسانیت است.
در ادبیات کلاسیک و متون مذهبی، این صفت معمولاً برای حاکمان جور، جلادان و مستکبران به کار میرفته است. در قرآن کریم نیز اگرچه خود واژه به این شکل نیامده، اما ریشه عملِ آن یعنی «سفک دماء» (خونریزی) به عنوان یک ویژگی منفی و مفسدانه در زمین توسط فرشتگان مطرح شده است تا قباحت این رفتار را نمایان کند.
فرهنگنویسان و طراحان جدول معمولاً این عبارت دوازده حرفی را به عنوان راهنمایی برای واژههایی همچون سفاک، سنگدل، شقی و خونخوار قرار میدهند. معادلهای خارجی آن نیز مانند Bloodthirsty و Ruthless در انگلیسی بر همین دوپایه قساوت قلبی و تمایل به نابودی و ستم دلالت دارند.