یعنی چه
طیور در اصل یک واژه وامگرفته از زبان عربی است که به عنوان اسم جمع برای پرندگان و مرغان به کار میرود. در زبان فارسی معاصر، این کلمه کاربرد ویژهای در صنایع کشاورزی و غذایی پیدا کرده و به طور خاص به ماکیان و پرندگان خانگی که برای گوشت یا تخممرغ پرورش داده میشوند، اشاره دارد.
هم خانواده
این واژهها همگی از ریشه عربی «ط-ی-ر» مشتق شدهاند که مفهوم پرواز و پرنده را در خود دارند.
ریشه
این کلمه ریشه عربی دارد و جمعِ جَمع (یا جمع تکسیر) است؛ به این صورت که واژه «طائر» (پرنده) جمعش میشود «طَیر» و جمع کلمه طیر، «طُیُور» است که به معنای عموم پرندگان به کار میرود.
تلفظ
این واژه در زبان فارسی با ضمه روی حرف طاء و ضمه کشیده روی حرف یاء یعنی به صورت [طُ یو ر] تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلماتی، کلمه «طیور» معمولاً به عنوان پاسخ برای طراحان سوال با راهنمای «پرندگان» یا «مرغان» کاربرد دارد که دقیقاً ۴ حرف دارد.
به انگلیسی
برای معادلسازی دقیق، واژه Birds معنای عام تمام پرندگان جهان را میدهد، در حالی که Poultry به طور اختصاصی برای طیور اهلی و ماکیان گوشتی استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی معاصر، میان الطیور (به معنی مطلق پرندگان) و الدواجن (به معنی ماکیان و پرندگان خانگی) تفکیک قائل میشوند.
به فارسی
دقیقترین برگردانها و معادلهای اصیل فارسی برای این واژه، کلمات پرندگان و مرغان هستند و در کاربردهای تخصصیتر از واژه ماکیان یا بالندگان استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل طیور
واژه «طیور» یک اسم جمع عربی از ریشه «ط-ی-ر» است که به طور گسترده وارد زبان فارسی شده و در اصل به معنای عموم پرندگان و مرغان است. این کلمه در متون کهن، ادبیات عرفانی و همچنین آیات قرآن کریم بارها به همین معنای عام به کار رفته است و نمادی از رهایی روح، حرکت و ارتباط میان زمین و آسمان محسوب میشود.
در جامعه امروز و زبان فارسی معاصر، کاربرد این کلمه تا حدودی تخصصیتر شده و بیشتر در صنایع کشاورزی، دامپروری و غذایی به کار میرود؛ جایی که واژه «طیور» در کنار دام قرار میگیرد و به طور مشخص به پرندگان اهلی و پرورشی نظیر مرغ، خروس، بوقلمون، اردک و غاز که برای تولید گوشت و تخممرغ نگهداری میشوند، اشاره دارد.