یعنی چه
آرد بلغور به آردی گفته میشود که از آسیاب کردن دانههای خردشده و نیمکوب غلات (مانند گندم یا جو) به دست میآید. این فرآورده بافتی زبرتر و درشتتر از آرد سفید و پودری دارد و حاوی سبوس است که بیشتر در پخت نانهای سنتی و صنایع غذایی کاربرد دارد.
تلفظ
این ترکیب در زبان فارسی به صورت «آردِ بَلْغور» (ārd-e balghoor) تلفظ میشود که شامل واژه بومی «آرد» و واژه «بلغور» با سکون روی حرف لام و غین است.
در جدول
در جدولهای متقاطع و طراحان سؤال، پاسخ این مدخل به صورت «ارد بلغور» با ۸ حرف پذیرفته میشود. ترکیبات مشابهی مانند «ارد زبر» یا «گمنه» نیز بسته به تعداد حروف ممکن است مد نظر باشند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به نوع غله و میزان درشتی ذرات، از اصطلاحات Bulghur flour یا Coarse flour استفاده میشود.
به عربی
در فرهنگ غذایی عربی به این نوع آرد «طحين البرغل» میگویند. همچنین واژه «جریش» نیز قرابت معنایی زیادی با آن دارد.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی این فرآورده دقیقاً به صورت Bulgur unu نامیده و شناخته میشود.
به فارسی
در زبان و گویشهای مختلف فارسی، معادلها و اصطلاحات نزدیکی مانند «آرد زبر»، «آرد دیشو» و در جنوب ایران اصطلاح «گمنه» برای اشاره به این نوع فرآورده غلات به کار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل ارد بلغور
عبارت «آرد بلغور» یک اصطلاح رسمی و مدخل ثابت در فرهنگهای واژگان کلاسیک فارسی به شمار نمیرود، بلکه یک ترکیب توصیفی و کاربردی در صنایع غذایی و آشپزی سنتی است. این ترکیب از دو واژه تشکیل شده است: «آرد» که ریشه در پارسی میانه دارد و «بلغور» که واژهای با ریشه ترکی به معنای غلهٔ نیمکوب است.
این فرآورده در واقع محصولی مابین آرد کاملاً الکشده و بلغور معمولی است؛ به این معنا که غلات ابتدا نیمکوب شده و سپس مجدداً آسیاب میشوند تا ذراتی ریزتر اما بافتی زبرتر و سبوسدار پیدا کنند. به همین دلیل در آشپزی سنتی نمادی از تغذیه سالم و سادهزیستی روستایی است.