یعنی چه
این واژه در متون کهن فارسی به معنای منکر شدن، سر باز زدن از اعتراف و کفران کردن به کار رفته است. زمانی که شخصی حقیقتی را کتمان کند یا از پذیرش و اقرار به آن خودداری ورزد، در اصطلاح ادب پارسی «ناخستو شده» است.
تلفظ
تلفظ دقیق این ترکیب فعلی به صورت [نا / خَس / تو / شُ / دَن] است.
در جدول
در پاسخ به سوالات طراحان جدول برای مفاهیمی همچون انکار کردن، حاشا کردن یا کفران در ۹ حرف، عبارت «ناخستو شدن» پاسخ دقیق است.
به انگلیسی
معادلهای انگلیسی این واژه بر مفاهیم سلب مسئولیت، انکار و رد کردن دلالت دارند.
به عربی
در زبان عربی، مفهوم این واژه دقیقاً با واژگانی چون جحد و انکار که در قرآن کریم نیز برای کفران و رد کردن حقایق آمده، همپوشانی دارد.
به فارسی
برگردان و جایگزینهای امروزی و روان این واژه در زبان فارسی معیار، فعلی مثل «انکار کردن» یا «منکر شدن» است.
جمعبندی و توضیح کامل ناخستو شدن
واژهٔ «ناخستو شدن» یکی از ترکیبهای فعلی کهن، اصیل و بسیار زیبای زبان فارسی است که ریشه در زبان پهلوی (فارسی میانه) دارد. جزء اصلی این واژه «خستو» به معنی مقر و معترف است که با پیوستن پیشوند نفی «نا-»، معنای کاملاً معکوسی به خود گرفته است. این واژه در ادبیات کلاسیک فارسی در برابر «خستو شدن» (اعتراف کردن و ایمان آوردن) به کار میرفته است.
امروزه این اصطلاح کاربرد عامیانه و روزمره ندارد و جای خود را به ترکیبهایی نظیر انکار کردن یا حاشا کردن داده است، اما شناخت آن به درک بهتر اشعار و متون ادبی کهن کمک شایانی میکند؛ همانطور که ابوشکور بلخی میسراید: «یکی پند خوب آمد از هندوان / بر آن خستوانند ناخستوان».