یعنی چه
واژه صومون دو کاربرد و ریشه متفاوت دارد؛ در لغتنامههای فارسی (به نقل از دهخدا) معرب واژه فرانسوی Saumon و به معنی ماهی آزاد یا سالمون است. در زبان ترکی عثمانی نیز به معنای قرص نان حجیم و گرد یا مهره فلزی پیچ به کار میرود.
تلفظ
این کلمه بسته به ریشه آن تلفظ میشود؛ در متون معرب به صورت صُومون (ṣaumūn) و در ریشه ترکی به صورت صُمون (somun) خوانده میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این کلمه ۵ حرف دارد و معمولاً با راهنمای «نوعی ماهی آزاد» یا «نان گرد عثمانی» خواسته میشود.
به انگلیسی
با توجه به ریشههای مختلف، در بخش زیستشناسی معادل Salmon، در بخش نانوایی Bread roll یا Loaf و در صنایع مهندسی معادل Nut (مهره) است.
به فارسی
این واژه ریشه اصیل فارسی ندارد. برگردان دقیق آن در فارسی معیار با توجه به زمینه متن شامل «ماهی آزاد»، «قرص نان گرد» و «مهره» میشود.
در قرآن
کلمه صومون در قرآن وجود ندارد. نباید این کلمه را با واژه «صوم» به معنی روزه یا افعالی مانند «یسومونکم» (از ریشه سوم به معنی تحمیل عذاب) اشتباه گرفت.
جمعبندی و توضیح کامل صومون
واژه صومون یک واژه غیراصیل در زبان فارسی است که دو خاستگاه کاملاً متفاوت دارد. در یک سو، این کلمه صورتِ معرب (عربیشده) واژه فرانسوی Saumon است که وارد لغتنامههای قدیمی فارسی شده و به گروهی از ماهیهای با گوشت صورتی یا همان خانواده ماهی آزاد (سالمون) اشاره دارد.
در سوی دیگر، صومون (یا صمون) یک وامواژه از ترکی عثمانی (Somun) است که خود ریشه در یونانی باستان دارد. در این کاربرد، صومون به معنای نان گرد فانتزی، نان حجیم یا حتی در اصطلاحات فنی به معنای مهره فلزی پیچ است که امروزه نیز در برخی گویشهای عربی محلی خاورمیانه (مانند عراق و شام) به عنوان نان سنتی کاربرد دارد.