یعنی چه
واژه «قنواء» صفت مشبهه مؤنث از ریشه عربی «قنو» است. این کلمه در زبان و متون ادبی به عنوان توصیفی برای زنان، اسبها یا پرندگان شکاری به کار میرود که خط میان بینی آنها کمی برآمدگی و حالت قوسیشکل (عقابی) دارد. در سنت ادبی گذشته، این ویژگی ظاهری نشانهای از اصالت، هیبت و زیبایی اشرافی به شمار میرفته است.
تلفظ
این واژه در زبان عربی و متون کهن فارسی به صورت فَتْحِ قاف، سُکونِ نون و الف ممدوده در آخر یعنی «قَنْواء» (Qanwāʾ) تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ دقیق برای نشانه یا صفت «زن بلندبینی یا دارای بینی قوسدار»، کلمه پنج حرفی «قنواء» است. همچنین شکل مذکر آن «اقنى» (۴ حرف) و متضاد آن «فطساء» (۵ حرف) است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای توصیف این نوع فرمِ بینی از اصطلاحات hooked nose (بینی قلابی) یا aquiline nose (بینی عقابی/شاهینی) استفاده میشود.
به فارسی
معادلهای دقیق یا تقریبی این کلمه در زبان فارسی شامل عباراتی چون «زن بلندبینی»، «دارای بینی عقابی»، «بینی قوسیشکل» و «خمیدهبینی» است.
نماد چیست
در متون قدیم و اشعار کلاسیک عرب، داشتن بینی مرتفع با انحنای ملایم (قنواء در زنان و أقنى در مردان) نمادی از اصالت نسب، نجابت، هیبت و زیبایی منحصربهفردِ اشرافی بوده است و مایه فخر در چهره به شمار میرفته است.
جمعبندی و توضیح کامل قنواء
واژه «قنواء» یک صفت مشبهه مؤنث با ریشه عربی (ق ن و) است که به معنای زن یا موجودی با بینی بلند، کشیده و دارای انحنا یا قوس (اصطلاحاً بینی عقابی) میباشد. مذکر این صفت در عربی «أقنى» و متضاد آن «فطساء» (به معنی پهنبینی) است. این واژه بیشتر در متون کهن، لغتنامههای کلاسیک نظیر دهخدا و منتهیالارب، و طراحان جدول کاربرد دارد.
نکته قابل توجه این است که خود کلمه «قنواء» در قرآن کریم نیامده است، اما همخانواده آن یعنی واژه «قِنْوان» (به معنی خوشههای خرما) در آیه ۹۹ سوره انعام به چشم میخورد که از نظر معنایی با صفت قنواء متفاوت است، چرا که معنای اصلی این ریشه به انحنا، خمیدگی و برآمدگی اشاره دارد.