یعنی چه
در هندسه و ریاضیات، به هر شکل یا جسم دوبعدی که تمام نقاط تشکیلدهندهٔ آن در یک صفحهٔ واحد (بدون داشتن عمق، ارتفاع یا برجستگی) قرار گرفته باشند، شکل مسطح میگویند. نمونههای بارز آن دایره، مثلث و مربع هستند.
تلفظ
واژهٔ «شکل» با فتح شین و سکون کاف، و واژهٔ «مسطح» با ضم میم، فتح سین و طای مشدد تلفظ میشود.
در جدول
این کلمه در جدولهای کلمات متقاطع معمولاً به عنوان راهنمای دسترسی به مفاهیمی چون اشکال دوبعدی، مستوی یا سطح صاف به کار میرود.
به انگلیسی
در متون علمی و ریاضی زبان انگلیسی، برای اشاره به اشکالی که بعد سوم (عمق) ندارند از این اصطلاحات استفاده میشود.
به فارسی
برابرهای فارسی و روان این ترکیب شامل «شکل صفحهای»، «شکل دوبعدی» و «شکل هموار» است که مفهوم نبودِ عمق را بهخوبی رسانند.
در قرآن
عین ترکیب «شکل مسطح» در قرآن وجود ندارد؛ با این حال واژهٔ «شکل» یکبار در آیه ۵۸ سوره ص («وآخر من شكله أزواج») و ریشهٔ مسطح به صورت فعل «سُطِحَت» در آیه ۲۰ سوره غاشیه («وإلى الأرض كيف سطحت» - و به زمین که چگونه صاف و گسترده شده) به کار رفته است.
نماد چیست
این واژه مفتی کلی و ریاضی دارد و نماد اسطورهای خاصی نیست؛ اما در زبان نمادین هنری و طراحی، مظهر سادهگرایی (مینیمالیسم)، تعادل، ثبات و صراحت است. در هندسه نیز گاهی صفحات با حروف بزرگ لاتین مانند $P$ نامگذاری میشوند.
جمعبندی و توضیح کامل شکل مسطح
ترکیب «شکل مسطح» از دو واژهٔ عربیالاصل ساخته شده است که در زبان فارسی کاربرد گستردهای بهویژه در علوم ریاضی و هندسه دارد. واژهٔ شکل به ظاهر و هیئت یک چیز اشاره میکند و مسطح که از ریشهٔ «س-ط-ح» آمده، به معنای چیزی است که پهن، صاف و عاری از هرگونه پستی و بلندی باشد. بنابراین، در اصطلاح هندسی، هر پدیده یا تصویر دوبعدی که فاقد حجم و ارتفاع باشد، در این دسته قرار میگیرد.
از نظر زبانی، این کلمه متضاد مفاهیمی چون شکل فضایی، حجم یا جسم سهبعدی است. شناخت دقیق این مفهوم به درک بهتر مباحث بنیادی هندسه مانند محاسبهٔ مساحت و محیط در صفحات دوبعدی کمک میکند. در کاربردهای عمومی نیز هرگاه سخن از سطوح کاملاً یکدست و تخت به میان میآید، این صفت جلوه مییابد.