یعنی چه
واژه زمهریرا (یا زمهریر) به معنای سرمای فوقالعاده شدید، یخبندان سخت و سوز سرمای استخوانسوز است. در معنای مجازی نیز به هر نوع فضا یا رفتار مفرط از سردی و بیروحی اطلاق میشود.
تلفظ
تلفظ اصلی واژه به صورت زَمْهَریر (با سکون میم و هاء) است و صورت زمهریرا با الف ممدوده یا تنوین مفعولی در متون ادبی و قرآنی خوانده میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، در پاسخ به پرسش «سرمای شدید» یا «سرمای سخت و استخوانسوز»، واژه ۷ حرفی «زمهریرا» یا واژه ۶ حرفی «زمهریر» مد نظر قرار میگیرد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن مفهوم زمهریرا از تعابیری همچون intense cold یا bitter cold استفاده میشود که نشاندهنده شدت مفرط برودت است.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی عینا واژه Zemheri به کار میرود که به چله زمستان و سختترین و سردترین روزهای سال در فرهنگ عامه اشاره دارد.
به فارسی
معادلهای فارسی و واژههای جایگزین برای زمهریرا شامل سرمای سخت، یخبندان، برد شدید، سوز سرما، برودت و چله زمستان هستند.
در قرآن
این واژه تنها یکبار در قرآن کریم در آیه ۱۳ سوره انسان (دهر) در توصیف هوای خوش و معتدل بهشت آمده است: «لَا یَرَوْنَ فِیهَا شَمْسًا وَلَا زَمْهَرِیرًا»؛ یعنی در آنجا نه آفتاب سوزانی میبینند و نه سرمای شدیدی. همچنین در روایات دینی، از زمهریر به عنوان بخشی از جهنم یاد شده که عذاب آن سرمای متلاشیکننده است.
جمعبندی و توضیح کامل زمهریرا
واژه زمهریرا (یا زمهریر) ریشه در زبان عربی دارد و به معنای سرمای بینهایت شدید، سوزان و استخوانسوز است. این واژه در فرهنگ اسلامی و ادبیات فارسی جایگاه ویژهای یافته است؛ به طوری که در قرآن کریم برای توصیف اعتدال هوای بهشت (نفی سرما و گرمای شدید) به کار رفته و در روایات نیز به عنوان طبقهای سرد و عذابآور در جهنم تصویر شده است.
در ادبیات فارسی، زمهریرا نمادی از بیرحمی طبیعت، زمستانهای سخت و تاریک، و مجازاً نشاندهنده روابط انسانی سرد، بیروح و تلخ است. این کلمه با ساختار مشخص خود، پای ثابت سوالات لغوی و جدولهای کلمات متقاطع در زبان فارسی به شمار میرود.