یعنی چه
عصمه در لغت به معنای منع، بازداشتن، پناه دادن و مصونیت از خطا است. در اصطلاح دینی و کلامی، به ملکه و حالت نفسانی ویژهای گفته میشود که فرد را با وجود داشتن اختیار و قدرت بر انجام معصیت، از هرگونه گناه، لغزش و اشتباه مصون و محفوظ نگه میدارد.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت عِصْمَة (با کسره عین و سکون صاد) است که در زبان فارسی معمولاً به صورت عصمت (Esmat) تلفظ و نگارش میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این کلمه با توجه به تعداد حروف (۴ حرف) خود واژه «عصمه» یا معادلهای آن است.
به عربی
این واژه اصالتاً عربی و از ریشه (ع ص م) است که در متون دینی و فلسفی به وفور به کار میرود.
به فارسی
معادلهای فارسی دقیق این کلمه شامل پاکدامنی، پارسایی، بیگناهی، پاکی، تقوا، نجابت و ناموس است.
در قرآن
واژه عصم و مشتقات آن حدود ۱۳ بار در قرآن کریم آمده است. از نمونههای بارز آن میتوان به «وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ» (به ریسمان خدا چنگ زنید) و «وَاللَّهُ یَعْصِمُکَ مِنَ النَّاسِ» (خداوند تو را از شر مردم حفظ میکند) اشاره کرد.
نماد چیست
در فرهنگ اسلامی و بهویژه مذهب تشیع، این واژه نماد طهارت مطلق، پاکی از گناه و ویژگی بارز چهارده معصوم (ع) است و در لغت نیز مفهوم پناهگاه یا ریسمان محکم را تداعی میکند.
جمعبندی و توضیح کامل عصمه
واژه عصمه که در زبان فارسی بیشتر به صورت عصمت شناخته میشود، ریشه در فرهنگ و زبان عربی دارد و به معنای نگهداری، منع و مصونیت از هرگونه گناه، خطا و لغزش است. این کلمه در اصطلاح عقیدتی و کلامی، به مقام و ملکهای والای روحی اشاره دارد که انسان را در برابر تمایلات نفسانی و اشتباهات فکری بیمه میکند.
در قرآن کریم و متون اسلامی، مشتقات این واژه بارها در معنای پناه بردن به خداوند و حفظ الهی به کار رفتهاند. عصمه در حقیقت نماد طهارت مطلق اخلاقی و روحی است و مظهر عینی آن در باورهای دینی، پیامبران و پیشوایان معصوم هستند که الگوی کامل پاکدامنی و پارسایی به شمار میروند.