معنی
این کلمه به معنی تمایل قلبی، گرایش، پسندیدن و ابراز محبت به کسی یا چیزی است. در زبان عربی فصیح به معنی «مالَ إلیه و أحَبَّه» (به آن گرایش یافت و دوستش داشت) به کار میرود.
یعنی چه
یحب واژهای کلاسیک و قرآنی است که برای بیان استمرار در دوست داشتن، علاقه داشتن و رضایت قلبی به کار میرود.
ریشه
این کلمه فعل مضارع، للغائب (سوم شخص مفرد مذکر) است که از ریشه ثلاثی مجرد «حَبَّ» به باب افعال (أَحَبَّ، يُحِبُّ) رفته است.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه با ضمه روی حرف یاء، کسره روی حرف حاء و تشدید همراه با ضمه روی حرف باء به صورت یُحِبُّ است.
به عربی
در زبان عربی برای بیان مفهوم علاقه و محبت علاوه بر یحب، از واژههایی مانند یود یا یعشق نیز استفاده میشود.
به فارسی
دقیقترین برگردانهای فارسی این واژه شامل دوست دارد، پسند میکند، مهر میورزد و خواهان است میشود.
در قرآن
این فعل در قرآن کریم کاربرد زیادی دارد و غالباً برای اعلام محبت خداوند به گروهی خاص مانند «إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ» (خدا نیکوکاران را دوست دارد) یا نفی محبت مانند «وَاللَّهُ لَا يُحِبُّ الظَّالِمِینَ» (و خداوند ستمکاران را دوست ندارد) استفاده شده است.
جمعبندی و توضیح کامل یحب
واژه «یُحِبّ» یک فعل مضارع عربی از ریشه (ح-ب-ب) و باب افعال است که در متون دینی، ادبی و عرفانی فارسی کاربرد فراوانی دارد. این کلمه به معنای دوست میدارد، عشق میورزد و پسند میکند است و صیغه مفرد مذکر غائب را افاده میکند که استمرار در علاقه و محبت را نشان میدهد.
در فرهنگ اسلامی و به ویژه در قرآن کریم، این واژه کلیدی برای تبیین صفات ممدوح و مذموم است؛ به طوری که رفتارهای مورد پسند الهی با عبارت «یحب» و رفتارهای ناپسند با عبارت «لا یحب» متمایز شدهاند. معادلهای فارسی آن شامل دوستدار و خواهان است و با مفاهیمی چون محبت، حبیب و محبوب همخانواده است.