یعنی چه
اورژانس به معنای حالت یا وضعیت فوری و اضطراری است که به مراقبت و رسیدگی بسیار سریع نیاز دارد. در نظام سلامت، این واژه هم به بخش فوریتهای پزشکی در بیمارستانها اشاره میکند که به مصدومان و بیماران بدحال خدمات میدهد، و هم به مرکز و سازمانی اطلاق میشود که وظیفه امدادرسانی اولیه و انتقال سریع بیماران را با آمبولانس بر عهده دارد.
ریشه
این کلمه یک وامواژه است که از زبان فرانسوی (Urgence) وارد زبان فارسی شده است. ریشه فرانسوی آن از واژه urgent به همراه پسوند ence- گرفته شده و در نهایت به واژه لاتین urgere به معنی فشار آوردن و شتاب دادن متصل میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع و شرح در متن، این کلمه معمولاً به عنوان پاسخ برای راهنماهایی نظیر «بخش فوریتهای بیمارستان» یا «خدمات امداد پزشکی فوری» کاربرد دارد و دقیقاً یک واژه ۷ حرفی است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به وضعیت بحرانی و فوریتها از کلمه Emergency استفاده میشود. همچنین به بخش اورژانس در مراکز درمانی Emergency Room یا به اختصار ER میگویند.
به عربی
در زبان عربی برای بخش اورژانس بیمارستانها اصطلاح «قسم الطوارئ» به کار میرود و برای خدمات آمبولانس و فوریتهای پیشبیمارستانی از واژه «إسعاف» استفاده میشود.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی برای کارهای فوری و بخش اورژانس مراکز درمانی از کلمه Acil یا عبارت Acil servis استفاده میشود و وضعیتهای اضطراری را Acil durum مینامند.
نماد چیست
در سطح بینالمللی و نظامهای پزشکی، نماد اورژانس «ستاره حیات» (Star of Life) نام دارد. این نشان یک ستاره آبیرنگ ششپر است که در مرکز آن تصویر عصای اسکلپیوس (ماری که دور یک عصا پیچیده) قرار دارد و مظهر نجات فوری، سرعت عمل، حفاظت و خدمات حیاتی در پاسخ به بحرانهای پزشکی است.
جمعبندی و توضیح کامل اورژانس
واژه اورژانس که از زبان فرانسوی به فارسی راه یافته است، نقشی حیاتی و کلیدی در ادبیات پزشکی و زندگی روزمره ما ایفا میکند. این کلمه همزمان نشاندهنده یک وضعیت بحرانی و مبرم، یک مرکز پاسخگویی پیشبیمارستانی مجهز به آمبولانس، و یک بخش تخصصی در بیمارستانها است که وظیفه نجات جان انسانها در دقایق اولیه صدمات را بر عهده دارد.
از نظر لغوی این کلمه به معنای فوریت و اضطرار است و اگرچه یک واژه اشتقاقی سنتی در فارسی به شمار نمیرود، اما صفت «اورژانسی» به عنوان یک اصطلاح پرکاربرد از آن در جامعه رواج یافته است. اهمیت این مفهوم به قدری است که در سراسر جهان با نماد ستاره حیات و ماری که بر عصا پیچیده، به عنوان نشانهای از امید، سرعت عمل و مراقبتهای حیاتی شناخته میشود.