یعنی چه
این عبارت ترکیبی از دو واژه کهن است: «پار» به معنی سال گذشته (پارسال) و «پیرار» به معنی دو سال پیش (پیرارسال). در زبان عامه و ادبیات، این ترکیب کنایه از سالهای گذشته، گذشتههای نه چندان دور و عمر سپریشده دارد. از آنجا که واژهای کلاسیک و معمولی است، کاربرد آن بیشتر در متون ادبی دیده میشود.
تلفظ
حرف واو در این ترکیب به صورت ضمه (وُ / o) تلفظ میشود که دو واژه پار و پیرار را به یکدیگر پیوند میدهد.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، عبارت «پار و پیرار» به عنوان پاسخ برای طراحانی که به دنبال قید زمان کهن یا کنایه از سالهای گذشته با ۹ حرف هستند، کاربرد دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی معادل دقیقی که یک ترکیب دو کلمهای مشابه بسازد وجود ندارد، اما از عبارات توصیفی زمان گذشته برای رساندن این مفهوم استفاده میشود.
به فارسی
معادلهای فارسی اصیل و سره این عبارت شامل پارسال و پیرارسال، سنوات ماضیه، سالیان گذشته و زمانهای پیشین است. ریشه این واژه کاملاً ایرانی است؛ «پار» از واژه باستان paruvam به معنی پیش از این گرفته شده و «پیرار» ترکیب پَر + پار است.
نماد چیست
در ادبیات کلاسیک فارسی، شاعران از اصطلاح پار و پیرار برای نشان دادن سرعت گذر زمان، حسرت بر گذشته و تغییر ناگهانی روزگار استفاده میکردند؛ مانند شعر منوچهری که میگوید: «سالِ امسالین نوروز طربناکتراست / پار و پیرار همی دیدم اندوهگنا»
جمعبندی و توضیح کامل پار و پیرار
واژه «پار و پیرار» یکی از ترکیبات قید زمان اصیل و کهن در زبان فارسی است که از دو جزء «پار» (به معنی پارسال) و «پیرار» (به معنی دو سال پیش) تشکیل شده است. این اصطلاح ریشه در زبانهای ایران باستان و میانه دارد و نشاندهنده ساختار منظم زمانسنجی در فرهنگ ایرانی است.
امروزه کاربرد این واژه در زبان محاورهای روزمره کمرنگ شده و بیشتر جنبه ادبی، آرکائیک و کنایی دارد. نویسندگان و شاعران معمولاً از آن برای اشاره به سالهای گذشته، زمان از دست رفته و یادآوری خاطرات یا دگرگونیهای روزگار در گذر سنوات استفاده میکنند.
بنابراین، این ترکیب ۹ حرفی نهتنها یک ابزار کاربردی در حل جدولهای کلمات متقاطع و درک متون کهن نظیر اشعار منوچهری دامغانی است، بلکه به عنوان نمادی از هویت زبانی مکتوب فارسی به شمار میرود که هیچ ریشه بیگانه یا کاربردی در متون غیرفارسی مانند قرآن ندارد.