یعنی چه
اهل روم باستان به مردم، شهروندان و ساکنان امپراتوری روم در دوران باستان اطلاق میشود. در متون کهن اسلامی و ادبیات فارسی، این واژه غالباً اشاره به رومیان قلمرو روم شرقی یا همان امپراتوری بیزانس دارد که تمدنی قدرتمند و همسایه و رقیب تمدن ایران باستان (بهویژه در دوره ساسانیان) بودند.
تلفظ
این عبارت از سه واژه ترکیب شده است: «اهل» به کسر لام، «روم» با واو مجهول و کشیده، و «باستان» که به معنای کهن و دیرین است.
در جدول
در کلمات متقاطع، پاسخ دقیق برای عبارت «اهل روم باستان» خود این عبارت با ۱۲ حرف است. واژههای مترادف کوچکتری مانند رومیان، رومی و رومن نیز در جدولها کاربرد دارند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به مردم و اهالی تمدن روم باستان از واژه Romans استفاده میشود. اگر منظور روم شرقی باشد، واژه Byzantines به کار میرود.
به عربی
در زبان عربی، واژه «الرُّوم» به عنوان اسم جمع برای اشاره به مردم روم و رومیان به کار میرود و مفرد آن «رُومِيّ» است.
در قرآن
در قرآن کریم، سورهای به نام «الروم» وجود دارد. در آیات ابتدایی این سوره («غُلِبَتِ الرُّومُ...») به شکست تاریخی رومیان (امپراتوری روم شرقی/بیزانس) از ایرانیان (امپراتوری ساسانی) و سپس پیشگویی پیروزی مجدد رومیان در چند سال بعد اشاره شده است.
نماد چیست
مهمترین نماد ارتش و لژیونهای روم باستان «عقاب روم» (Aquila) بود که مظهر قدرت امپراتوری به شمار میرفت. همچنین «مادهگرگ روم» که طبق افسانهها به بنیانگذاران شهر روم (رومولوس و رموس) شیر داده بود، نماد اساطیری این مردم است.
جمعبندی و توضیح کامل اهل روم باستان
عبارت «اهل روم باستان» به ساکنان، شهروندان و جنگجویان یکی از بزرگترین تمدنهای جهان کهن یعنی امپراتوری روم اشاره دارد. این مردمان به دلیل وسعت قلمرو خود تاثیر شگرفی بر تاریخ، قانونگذاری، معماری و فرهنگ جهان گذاشتند. در بافت تاریخ ایران، اهل روم همواره به عنوان رقیب سرسخت ساسانیان و اشکانیان در مرزهای غربی شناخته میشدند.
در فرهنگ اسلامی و متن قرآن کریم، اصطلاح «الروم» به طور ویژه برای اشاره به مسیحیان امپراتوری روم شرقی یا همان بیزانس استفاده شده است که نبردهای خونین آنها با ایرانیان، بخشی از پیشزمینه تاریخی ظهور اسلام را تشکیل میدهد. ریشه این نام از شهر باستانی رم نشات گرفته است.
امروزه در بازیهای فکری و جدولهای کلمات متقاطع، شناخت معادلها و ویژگیهای این قوم تاریخی مانند نماد عقاب، سوره قرآنی مربوط به آنها و مترادفهایی چون رومن و رومیان، به حل سوالات کمک شایانی میکند.