یعنی چه
«اوقر» در زبان عربی به دو صورت کاربرد دارد؛ یکی به عنوان اسم تفضیل از ریشه (و ق ر) به معنی گرانسنگتر، سنگینتر و باوقارتر، و دیگری به عنوان فعل ماضی از باب افعال (أَوْقَرَ) به معنی سنگین کردن، بار سنگین نهادن بر پشت حیوان یا پربار کردن شاخه درخت است. در ادبیات فارسی این واژه بیشتر جنبه ادبی و کهن دارد و در معنای مجازی برای سنگین شدن دل یا مسئولیت نیز به کار میرود.
تلفظ
این واژه به صورت فتح اول و سکون حرف دوم (أَوْقَر) تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلماتی، کلمه «اوقر» به عنوان پاسخ برای راهنماهای 'سنگینتر' یا 'باوقارتر' کاربرد دارد و ساختاری ۴ حرفی دارد.
به انگلیسی
بسته به جایگاه ساختاری (فعل یا اسم تفضیل)، واژگان معادل شامل صفتهای برتری مانند Heavier و More dignified یا فعلهایی نظیر To load و To weigh down هستند.
به عربی
از آنجا که واژه اصالتاً عربی است، در حالت اسمی معادل الأثقل (سنگینتر) و در حالت فعلی به معنای حَمَّلَ (بار کرد) به کار میرود.
به فارسی
برگردانهای دقیق فارسی این کلمه شامل عباراتی چون «باوقارتر»، «گرانمایهتر»، «سنگین ساختن» و «پر بار کردن» است.
در قرآن
عین واژه «اَوْقَر» در قرآن کریم یافت نمیشود؛ با این حال، ریشه ثلاثی مجرد آن (و ق ر) بارها در قالب کلماتی چون «وِقْراً» (بار سنگین ابر در سوره ذاریات آیه ۲) و «وَقْرٌ» (سنگینی و کری گوش در سوره فصلت آیه ۴۴) به کار رفته است.
جمعبندی و توضیح کامل اوقر
واژه «اوقر» یک وامواژه اصیل از ریشه عربی «و ق ر» است که در متون کهن و ادبی زبان فارسی جایگاه ویژهای دارد. این کلمه بسته به ساختار صرفیاش میتواند به معنای صفت تفضیلی (سنگینتر و باوقارتر) یا در قالب فعلی به معنی سنگین کردن و بار گذاشتن بر چیزی باشد.
در فرهنگ و ادبیات اسلامی، مفاهیم مشتق از این ریشه همواره نمادی از متانت، ثبات، بردباری و ارزشمندیِ شخصیت به شمار میروند. لازم به ذکر است که نباید این کلمه را با واژه ترکی «اُغُر» (به معنی شگون و فال نیک) که در اصطلاح عامیانه «اغور بخیر» شنیده میشود، اشتباه گرفت.
اگرچه خود این لفظ به طور مستقیم در متن قرآن کریم نیامده، اما مشتقات گوناگون آن نظیر «وقر» بارها در آیات الهی برای توصیف ثقلِ بار ابرها یا سنگینی گوش استفاده شدهاند که همگی بر مفهوم بنیادین سنگینی و متانت دلالت دارند.