یعنی چه
عبارت «غریو برخاستن» به معنای طنینانداز شدن و بلند شدن ناگهانی صدای فریاد، خروش، یا غوغای شدید است. این حالت معمولاً به صورت دستهجمعی و فراگیر رخ میدهد و میتواند ناشی از خشم، شادی، هیجان مفرط، یا حتی شیون و ماتم بزرگ باشد.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت «غَریو بَرخاستَن» است که در آن واژه غریو با فتح غین (غَ) خوانده میشود.
در جدول
این عبارت در جدولهای کلمات متقاطع معمولاً به عنوان راهنمای سوالاتی با مفهوم بلند شدن صدای فریاد و غوغا به کار میرود و طول آن ۱۱ حرف است.
به عربی
در زبان عربی بسته به بافت متن و علت فریاد (شادی، خشم یا ماتم)، از عباراتی نظیر «ارتفع الصوت» یا «تعالت الضجة» به عنوان معادل استفاده میشود.
به فارسی
معادلها و عبارات مترادف فارسی آن شامل خروش برآمدن، ولوله افتادن، غوغا بلند شدن، فریاد خاستن، و همهمه به پا شدن است.
نماد چیست
در ادبیات فارسی، این عبارت نماد جلوه کلی و بیرونیِ یک هیجان شدید جمعی است؛ خواه این هیجان ناشی از خشم و جنگ باشد، خواه از روی شور و شادی، و خواه از روی شیون و ماتم فراگیر.
جمعبندی و توضیح کامل غریو برخاستن
عبارت «غریو برخاستن» یکی از ترکیبات کنایی و اصیل زبان فارسی است که به خوبی حالات روحی و هیجانات شدید جمعی را به تصویر میکشد. واژه «غریو» که اسم مصدر از فعل پهلوی و کهن «غریویدن» است، ریشه در زبانهای ایرانی باستان دارد و با واژگانی چون غریدن و غرش همخانواده است. این عبارت نشاندهنده صدایی فراتر از یک فریاد ساده فردی است و دلالت بر یک موج صداییِ خروشان، ناگهانی و همگانی دارد.
در متون کلاسیک و حماسی مانند شاهنامه فردوسی، این تعبیر بارها برای توصیف صحنههای پرشور نبرد، جوش و خروش لشکر، یا ابراز احساسات تند و یکپارچه مردم به کار رفته است. این اصطلاح علاوه بر کاربرد در فضای حماسی و جنگی، در سوگواریهای عظیم یا جشنهای بزرگ ملّی نیز برای نشان دادن اوج همبستگی صداییِ یک گروه استفاده میشود.
در مجموع، غریو برخاستن نمایانگر لحظاتی است که سکوت جامعه یا یک جمع به ناگاه با صدایی رسا، کوبنده و پرطنین میشکند. بررسی این واژه از منظر واژهشناسی، غنای ترکیبات فعلی در زبان فارسی را نشان میدهد که چگونه میتوان یک پدیده صوتی و روانیِ پیچیده را در قالب یک عبارت استوار بیان کرد.