یعنی چه
منهزم شدن به معنای شکست خوردن، مغلوب شدن و فرار کردن از میدان نبرد یا رقابت است. این واژه در متون رسمی و کهن کاربرد دارد و نشاندهنده فروپاشی شیرازه ارتش یا یک گروه در مواجهه با دشمن است.
تلفظ
تلفظ این ترکیب به صورت مُنْهَزِم شدن (monhazem shodan) است که از اسم فاعل عربی «منهزم» به همراه فعل کمکی «شدن» ساخته شده است.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این کلمه معمولاً با مفاهیمی چون شکست خورده، مغلوب، متواری یا فراری پیوند دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن این مفهوم از عباراتی که به شکست نظامی یا مغلوب شدن کامل اشاره دارند استفاده میشود.
به عربی
این واژه خود ریشه عربی دارد و از باب انفعال (از ریشه هـ ز م) گرفته شده که در زبان مبدأ نیز دقیقاً به معنای درهمشکستن و فرار ارتش است.
به فارسی
معادلهای اصیل و روان فارسی این عبارت شامل شکست خوردن، مغلوب شدن، پس نشستن، رو به فرار نهادن و متلاشی شدن لشکر است.
جمعبندی و توضیح کامل منهزم شدن
عبارت «منهزم شدن» یک ترکیب فعلی رسمی و کتابی در زبان فارسی است که از واژه عربی «مُنْهَزِم» (اسم فاعل از باب انفعال، از ریشه هـ ز م) و فعل «شدن» ساخته شده است. این کلمه در اصل به معنای فشردن چیزی تا حد شکستن و فروپاشی است و در کاربرد زبانی، به وضعیت ارتش یا گروهی اشاره دارد که در جنگ یا رقابتی سنگین به طور کامل شکست خورده و ناچار به فرار و عقبنشینی شده است.
اگرچه این واژه در گفتوگوهای روزمره و عامیانه جای خود را به اصطلاحات سادهتری مانند «شکست خوردن» داده است، اما همچنان در متون مکتوب، تحلیلهای سیاسی، اخبار نظامی و ادبیات کلاسیک نقشی پررنگ دارد. در متون قرآنی نیز مشتقات همخانواده آن مانند «مهزوم» به معنای سپاه شکستخورده برای توصیف فرجام احزاب و دشمنان به کار رفته است که نشاندهنده بار معنایی فرار و از دست رفتن کامل روحیه جنگاوری است.