یعنی چه
«لبریز» به ظرف یا حالتی اشاره دارد که محتوای آن به لبه (لب) رسیده و در حال بیرون ریختن است. «سرشار» نیز از ریشه «سر + شاریدن» به معنی جاری شدن از بالا است. ترکیب این دو واژه با هم، تأکیدی مضاعف بر شدتِ پر بودن، وفور نعمت و آکندگی کامل (مادی یا معنوی) ایجاد میکند.
تلفظ
این ترکیب از دو واژه مستقل فارسی تشکیل شده است: لَبریز (با فتح لام و سکون ب) و سَرشار (با فتح سین و سکون ر).
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این کلمه به عنوان صفت برای ظرف یا مفهوم کاملاً پر، خودِ «لبریز و سرشار» با ۱۱ حرف است. معادلهای کوتاهتر آن لبالب، مالامال و مملو هستند.
به انگلیسی
برای انتقال این حسِ پر بودنِ مادی یا معنوی در زبان انگلیسی، بسته به متن از واژههای فوق استفاده میشود.
به فارسی
مترادفهای اصیل و رایج این واژه در زبان فارسی عبارتند از: لبالب، مالامال، آکنده، مملو، مشحون، پر و انباشته. متضادهای آن نیز شامل «خالی» و «تهی» میشود.
نماد چیست
در فرهنگ و ادبیات فارسی، ترکیب لبریز و سرشار نمادی از وفور نعمت، باروری، برکت و به کمال رسیدن یک حالت یا صفت است. در ادبیات عرفانی، «دلِ لبریز و سرشار» به قلبی اشاره دارد که به طور کامل از محبت الهی و عشق حقیقی پر شده و دیگر گنجایش امر دنیوی را ندارد. این مفهوم در قرآن کریم نیز با عبارت «کَأْسًا دِهَاقًا» (جامهای لبریز) تداعی شده است.
جمعبندی و توضیح کامل لبریز و سرشار
ترکیب «لبریز و سرشار» از دو واژه اصیل و مرکب فارسی تشکیل شده است که هر دو به یک حوزه معنایی واحد یعنی لبریز شدن و سرازیر شدن مایعات یا مفاهیم از لبه و سرِ ظرف اشاره دارند. همراهی این دو واژه در کنار هم یک آرایه تأکیدی ایجاد میکند تا اوجِ فراوانی، آکندگی و وفور یک چیز را به مخاطب منتقل کند.
این اصطلاح هم در جنبههای مادی (مانند ظرفی پر از آب) و هم در جنبههای معنوی و احساسی (مانند جامی سرشار از عشق یا دلی لبریز از شادی) کاربرد فراوانی دارد. بررسی ریشهشناختی نشان میدهد که لبریز از «لب + ریز» و سرشار از «سر + شار (ریختن)» آمده و هر دو نشاندهنده به کمال رسیدن ظرفیت هستند.
در فرهنگ عامه و متون ادبی، این واژه همواره بار معنایی مثبت و امیدبخشی داشته و نمادی از غنا، بینیازی، برکت و جریان داشتن مواهب زندگی به شمار میرود که در جدول کلمات متقاطع نیز به عنوان یک عبارت ۱۱ حرفی شناخته میشود.