یعنی چه
التبني یک واژه عربی از ریشه «بنی» و بر وزن تفعّل است که در لغت به معنای فرزندخواندگی، به پسری یا دختری گرفتن کسی و پذیرفتن کودک دیگری به عنوان فرزند خود است؛ به طوری که در اصطلاح و عرف قدیم، تمام حقوق فرزند حقیقی را به او اعطا میکردند. در کاربردهای مدرن عربی، این واژه به صورت مجازی برای پذیرش و حمایت از یک فکر، ایده یا طرح نیز به کار میرود.
تلفظ
این کلمه با الف و لام معرفه به صورت «التَّبَنِّي» نوشته میشود و تلفظ صحیح آن در زبان عربی با تشدید روی حروف تاء و نون به صورت اَتتَبَننی (al-tabannī) است.
در جدول
کلمه «التبني» در مسابقات و جداول کلمات متقاطع به عنوان یک واژه ۶ حرفی عربی به معنی فرزندخواندگی مطرح میشود.
به انگلیسی
اصلیترین و دقیقترین معادل انگلیسی برای این واژه Adoption (به فرزندی پذیرفتن) است.
به فارسی
دقیقترین معادلهای فارسی برای این واژه، اصطلاحات «فرزندخواندگی»، «پسرخواندگی» و در متون قدیمی «فرزندخواندگی نسبی» هستند.
در قرآن
خودِ مصدر «التبنی» به صورت لفظی در متن قرآن نیامده است؛ اما مفهوم آن در داستان حضرت موسی و حضرت یوسف با عبارت «نَتَّخِذَهُ وَلَداً» (او را به فرزندی بگیریم) ذکر شده است. همچنین در آیه ۴ سوره احزاب با واژه «أَدْعِیَاء» (پسرخواندهها) به این سنت اشاره شده و قرآن کریم فرزندخواندگیِ نسبی (الحاق کاملِ نسب و تغییر هویت واقعی کودک) را منسوخ و رد کرده است، هرچند اصل سرپرستی و کفالت یتیم را بسیار تایید میکند.
نماد چیست
در فرهنگ بینالمللی مدرن، نماد فرزندخواندگی یک مثلث درهمتنیده همراه با یک قلب است که نشاندهنده پیوند عاطفی عمیق میان کودک، والدین زیستی و والدین سرپرست است. در ساختار سنتی عرب جاهلی نیز این واژه نماد الحاق کامل نسبی و پذیرش همهجانبه حقوقی بود.
جمعبندی و توضیح کامل التبني
واژه عربی «التبني» (تبنّی) در اصل از ریشه «ب ن ی» گرفته شده و به معنای به فرزندی پذیرفتنِ فرزندِ دیگری است. در دوران جاهلیت، این سنت به گونهای بود که فرد متبنّیٰ (فرزندخوانده) کاملاً به نام و نسبِ پدرخواندهاش خوانده میشد و از او ارث میبرد.
با ظهور اسلام و نزول آیات سوره احزاب، این نوع فرزندخواندگی که موجب تغییر هویت و نسب واقعی کودک میشد، ممنوع اعلام شد و قرآن دستور داد که فرزندان را به نام پدران واقعیشان صدا بزنند (ادْعُوهُمْ لِآبَائِهِمْ). با این حال، اسلام اصل حمایت، سرپرستی مالی و عاطفی از کودکان بیسرپرست را تحت عنوان «کفالت» یا «سرپرستی یتیم» صراحتاً مستحب و ارزشمند دانسته است.
در کاربردهای امروزی و زبان حقوقی مدرن عربی، التبنی معادل همان Adoption انگلیسی است و گاهی به صورت مجازی برای توصیف پذیرفتن و دفاع از یک ایده، نظریه یا خطمشی فکری نیز به کار میرود.