یعنی چه
این عبارت برای توصیف کار، سخن یا جریانی به کار میرود که هم از نظر گفتار دروغین و فریبکارانه است و هم از نظر محتوا، ریشه و بنیان، کاملاً بیاساس، باطل و غیرواقعی است.
تلفظ
تلفظ روان عبارات به صورت تفکیکشده شامل مصوتهای کوتاه و ساکن برای خوانش صحیح کلمات ترکیب.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ دقیق این عبارت ۱۴ حرفی خودِ «از روی دروغ و باطل» است، اما واژههای کوتاهتری مثل «زور» یا «بالباطل» نیز به عنوان معادلهای معنایی متداول هستند.
به انگلیسی
عبارات فوق در زبان انگلیسی به خوبی مفهوم اقدام یا ادعایی را که بر پایه کذب و بیاعتباری استوار است، منتقل میکنند.
به عربی
در زبان عربی اصطلاحات متعددی وجود دارد که دقیقاً مفهوم کذب، تزویر و عملکردی را که عاری از حقیقت و حقانیت باشد، بیان میکنند.
در قرآن
در قرآن کریم این مفهوم با واژههایی چون «زُور» (مانند آیه ۳۰ سوره حج: وَاجْتَنِبُوا قَوْلَ الزُّورِ؛ از سخن باطل و دروغ دوری کنید) و همچنین ترکیب «بالباطل» (مانند آیه ۱۸۸ سوره بقره: وَلَا تَأْكُلُوا أَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ؛ اموال یکدیگر را به باطل و ناحق نخورید) به چشم میخورد که نشاندهنده ناپایداری و زوال امر نادرست در برابر حقیقت است.
جمعبندی و توضیح کامل از روی دروغ و باطل
عبارت «از روی دروغ و باطل» نشاندهنده جریان، اقدام یا سخنی است که هیچگونه پشتوانه حقیقی، منطقی و راستین ندارد. این تعبیر توصیفی، تلافی دو ویژگی منفی است؛ یکی دروغ که به فریبکاری در ظاهر و گفتار اشاره دارد و دیگری باطل که پوچی و بیاعتباری درون و بنیاد آن را عیان میسازد.
در فرهنگ و ادبیات، این مفهوم با نمادهایی چون نقاب، کف روی آب یا سراب همپوشانی دارد؛ چرا که با وجود داشتن ظاهری آراسته یا هیاهوی اولیه، به سرعت زوال یافته و ماهیت توخالی آن آشکار میشود. در متون کهن و دینی نیز دوری از این صفت همواره مورد تاکید قرار گرفته است.