یعنی چه
تابو به هر نوع رفتار، گفتار یا موضوعی گفته میشود که بر اساس رسوم، مذهب یا فرهنگ یک جامعه، بشدت ناپسند و ممنوع تلقی میشود و ورود به حریم آن با شرم یا مجازات همراه است.
تلفظ
این کلمه متشکل از واژه وامگرفته شده «تابو» به همراه یای مضاف یا نکره است و به صورت (tā-bū-yī) تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، بسته به تعداد حروف درخواستی، واژه پنجحرفی «تابوی» یا معادلهای آن مانند «پرهیزه» به کار میروند.
به انگلیسی
این واژه اصالتاً از زبانهای پولینزیایی به انگلیسی و فرانسوی وارد شده و به همین صورت نگاشته میشود.
به عربی
در زبان عربی برای رساندن این مفهوم از واژگانی که بر ممنوعیت شرعی یا عرفی دلالت دارند استفاده میشود.
به فارسی
فرهنگستان زبان و ادب فارسی واژه «پرهیزه» را به عنوان معادل رسمی آن تصویب کرده است. در زبان عامیانه و امروزی نیز ترکیب «خط قرمز» کاربرد فراوانی دارد.
معنی انگلیسی/خارجی
واژه تابو از زبان تونگایی/پولینزی (Tapu) به معنای امر دستنزدنی، مرموز یا مقدس وارد زبانهای اروپایی و سپس فارسی شده است و در جامعهشناسی برای توصیف مرزهای ناپیدای سنتی به کار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل تابوی
واژه «تابو» (که در حالت اضافه یا نکره به صورت تابوی میآید) اصطلاحی وامگرفته از زبانهای پولینزیایی است که از طریق زبانهای اروپایی به فارسی راه یافته است. این واژه در علوم اجتماعی و مردمشناسی نماد خط قرمزهای ناپیدای یک فرهنگ است که اعضای آن جامعه بر سر ممنوعیتش توافق نانوشته دارند.
شکستن این حریم سنتی و اخلاقی معمولاً با شرمساری، طرد اجتماعی یا واکنش تند جامعه همراه است. اگرچه این کلمه اصالت فارسی یا ریشه قرآنی ندارد، اما مفهوم آن شباهت بسیار زیادی با مفاهیمی چون حرام، محرمات، و قدغن در فرهنگ سنتی و اسلامی دارد و فرهنگستان معادل «پرهیزه» را برای آن برگزیده است.