یعنی چه
واژهٔ ترکیبی «بلیغ و شیوا» به کلام یا گفتاری اطلاق میشود که در کمال فصاحت، روانی و زیبایی بیان شده و بدون ابهام، مفهوم را به کاملترین شکل ممکن به شنونده یا نویسنده منتقل کند؛ سخنی که بر جان و دل مخاطب مینشیند.
تلفظ
تلفظ دقیق این ترکیب به صورت [بَ لی غ / وَ / شی و ا] است. واژهٔ اول دارای تنوین نیست و واژهٔ دوم با واو عطف به آن متصل میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، عبارت «بلیغ و شیوا» دقیقاً ۹ حرف دارد. بسته به تعداد حروف خواسته شده، معادلهای کوتاه دیگری چون رسا یا فصیح نیز کاربرد دارند.
به انگلیسی
برای توصیف کلام یا فردی که شیوایی و بلاغت بالایی دارد، واژهٔ Eloquent دقیقترین معادل اصطلاحی در زبان انگلیسی به شمار میرود.
به فارسی
برگردان و جایگزینهای خالص فارسی برای این کلمات شامل عباراتی چون «رسا و روان»، «خوشبیان»، «گویا» و «شیرینسخن» است که جنبهٔ زیبایی و روانی کلام را میرسانند.
جمعبندی و توضیح کامل بلیغ و شیوا
عبارت «بلیغ و شیوا» از ترکیب دو واژه با ریشههای متفاوت ساخته شده است؛ «بلیغ» ریشهای عربی (از بلغ به معنی رسیدن و رساندن کمال معنا) دارد و «شیوا» واژهای اصیل و بازمانده از زبان پهلوی است که روانی و دلنشینی کلام را توصیف میکند. ترکیب این دو با هم، نهایت رسایی و زیبایی یک سخن را به تصویر میکشد.
در فرهنگ و ادبیات فارسی، شیوایی و بلاغت کلام همواره ابزار دست سخنوران و شاعران بزرگ بوده است. برای نمونه، در متون دینی و قرآن کریم نیز در آیه ۶۳ سوره نساء از عبارت «قَوْلًا بَلِيغًا» یاد شده که به معنای سخنی رسا و اثرگذار است که مستقیم بر عمق جان مخاطب اثر میگذارد.
به کارگیری این صفت در جملات معمولاً برای توصیف خطابه، شعر یا متنهای ادبی فاخر است؛ زمانی که نویسنده یا گوینده بدون تکلف و با زیباترین کلمات، پیام خود را بدون کموکاست به دیگران منتقل میکند. مرغ سخنور، بلبل و طوطی نیز در ادبیات سنتی ما نمادهایی از این ویژگی به شمار میروند.