یعنی چه
خجلات جمع مؤنث سالم واژه «خجلت» است و به حالتهای گوناگون شرمزدگی، سرافکندگی و حیا اشاره دارد که در متون ادبی به عنوان اسم مصدر یا برای بیان شدت شرمساری به کار میرود.
تلفظ
این واژه به صورت خَجَلات (خَـ / جَـ / لات) تلفظ میشود.
در جدول
در حل جدول کلمات متقاطع، واژه خجلات به عنوان پاسخ برای راهنمای «شرمساریها» یا «جمع خجلت» کاربرد دارد و کلمهای ۵ حرفی است.
به انگلیسی
برای معادلسازی حالت جمع این واژه در زبان انگلیسی از کلماتی که نشاندهنده حس شرمندگی گروهی یا مکرر هستند استفاده میشود.
به عربی
این واژه ریشه عربی دارد و در این زبان نیز دقیقاً به عنوان جمع مؤنث کلمه «خَجْلَة» به معنی دفعات یا حالتهای شرمندگی به کار میرود.
به فارسی
در زبان فارسی اصیل، معادلهای این واژه شامل شرمها، شرمساریها، رویدادگی و پاکدامنی/کمرویی مفرط است. واژههای متضاد آن نیز گستاخیها، پرروییها و سرافرازیها هستند.
در قرآن
واژه خجلات یا ریشه «خجل» به صورت مستقیم در متن قرآن کریم به کار نرفته است؛ در قرآن برای بیان مفاهیم مشابهِ شرم و حیا، بیشتر از واژگانی مانند «حیا» یا «خزی» استفاده شده است.
نماد چیست
این واژه بار نمادین خاصی در اسطورهشناسی ندارد، اما در نمودهای رفتاری، نشانههایی چون سرخ شدن چهره، پایین انداختن نگاه و سکوت به عنوان مظاهر عینی خجلات و شرم شناخته میشوند.
جمعبندی و توضیح کامل خجلات
واژه خجلات در اصل شکل جمع مؤنث سالم کلمه «خجلت» است که از ریشه عربی (خ ج ل) وارد زبان فارسی شده است. این واژه در متون کهن و ادبیات کلاسیک فارسی برای رساندن مفهوم فراوانی یا شدت شرمساری، حیا و انفعال به کار میرود. هرچند در گفتار روزمره مردم بیشتر از صورت مفرد آن یعنی «خجالت» استفاده میکنند، اما خجلات همچنان جایگاه خود را در متون مکتوب و جدولهای کلمات متقاطع حفظ کرده است.
از نظر معنایی، این کلمه بازتابدهنده یک حالت روانی و عاطفی عمیق در انسان است که هنگام قرار گرفتن در موقعیتهای حساس اجتماعی یا پس از انجام یک خطای ناخواسته بروز میکند. نشانههای فیزیکی این حالت مانند سرخ شدن گونهها و فروافتادن نگاه، در فرهنگ عامه به عنوان مظهر حیا و اخلاقمداری تعبیر میشود.