یعنی چه
پنیرمایه ماده یا آنزیمی (مانند رنین یا کیموزین) است که از شیردان پستانداران نشخوارکننده نوزاد استخراج میشود یا به روشهای گیاهی و میکروبی تولید میگردد؛ این ماده باعث دلمه شدن و بستن شیر در فرآیند پنیرسازی میشود.
تلفظ
این واژه به صورت پَنیرمایِه (panir-mâye) تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این واژه بسته به تعداد حروف مشخص شده میتواند «پنیرمایه»، «مایه پنیر» یا معادل عربی آن یعنی «انفحه» باشد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی به عصاره طبیعی آن Rennet و به آنزیم فعال موجود در آن Chymosin میگویند.
به عربی
در زبان عربی به این ماده مُنْفَحَة یا اِنْفَحَة گفته میشود که در متون فقهی نیز کاربرد زیادی دارد.
به فارسی
در متون کهن و زبان فارسی معادلهایی همچون مایه پنیر، مایه بره، یَنق و فُرش برای این واژه به کار رفته است.
نماد چیست
این واژه در نشانهشناسی اصطلاحی ثبتشدهای ندارد، اما در تمثیلهای عامیانه و فرهنگی به عنوان نماد مادهٔ دگرگونکننده، آغازگر یک فرآیند جدید و عامل اصلی تغییر یک وضعیت (مانند تبدیل شیر مایع به پنیر جامد) شناخته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل پنیرمایه
پنیرمایه یک واژه اصیل و ترکیبی در زبان فارسی است که از دو بخش «پنیر» و «مایه» (به معنی اصل، اساس یا مخمر) تشکیل شده است. این ماده که در اصطلاح علمی رنت (Rennet) نامیده میشود، حاوی آنزیمهای ویژهای است که با ایجاد پیوند و لخته کردن پروتئینهای شیر، پایه و اساس صنعت پنیرسازی را شکل میدهد. ریشه سنتی آن به استخراج از معده چهارم نوزادان نشخوارکننده بازمیگردد، اگرچه امروزه نمونههای گیاهی و میکروبی آن نیز تولید میشود.
این واژه اگرچه به طور مستقیم در متن قرآن کریم نیامده است، اما با معادل عربی خود یعنی «انفحه» حضور پررنگی در کتابهای فقهی و احادیث دارد؛ به طوری که احکام طهارت و حلال بودن آن به طور دقیق تبیین شده است. در فرهنگ عامه و کاربردهای جدول، این واژه هشت حرفی همواره به عنوان یک ماده دگرگونکننده و قوامبخش شناخته میشود.