یعنی چه
کذب و دروغ به معنای بیان سخن یا خبر دادن از چیزی است که با واقعیت و حقیقت خارجی مطابقت ندارد؛ خواه این کار آگاهانه و عمدی انجام شود و خواه غیرعمدی.
تلفظ
واژه عربی به صورت کِذب (کِ ذْ بْ) یا کَذِب (کَ ذِ بْ) و واژه فارسی به صورت دُروغ (دُ رو غْ) تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این کلمه بر اساس تعداد حروف میتواند خودِ عبارت «کذب و دروغ» (۸ حرف) یا مترادفهای آن باشد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژگان گوناگونی برای رساندن این مفهوم وجود دارد که رایجترین آنها Lie است.
به عربی
در زبان عربی علاوه بر کذب، از واژههایی مانند افک و زور نیز برای اشاره به ناراستی شدید و تهمت استفاده میشود.
به فارسی
معادلهای اصیل فارسی این کلمه شامل دروغ (از ریشه پهلوی drōg)، ناراستی و واژه کهن «مین» است.
در قرآن
ریشه «کذب» و مشتقات آن ۲۸۲ بار در قرآن کریم به کار رفته است. در آیات الهی، دروغ مایه محرومیت از هدایت، سبب نفاق در قلب و در ردیف کفر و افترا به خدا قرار داده شده است؛ مانند آیه ۶۱ سوره آلعمران: «فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْكَاذِبِينَ» (پس لعنت خدا را بر دروغگویان قرار دهیم).
جمعبندی و توضیح کامل کذب و دروغ
ترکیب عطف بیان «کذب و دروغ» در زبان و ادبیات فارسی برای تأکید بر مفهوم واژگونی حقیقت و بیان سخنان بیاساس به کار میرود. کذب ریشهای عربی دارد که از حروف (ک-ذ-ب) مشتق شده و دروغ واژهای کاملاً فارسی با پیشینهای کهن در زبانهای پارسی میانه و باستان است که هر دو به یک معنا اشاره دارند.
این مفهوم در تمامی فرهنگها و ادیان، بهویژه در متون اسلامی و قرآنی، از زشتترین رذایل اخلاقی به شمار میرود. در نمادشناسی فرهنگی نیز دروغ همواره با تاریکی، فریب، سقوط معنوی و در ادبیات مدرن با نمادهایی چون چوپان دروغگو یا طویل شدن بینی پینوکیو تصویر میشود که پیامد ناگوار رسوایی و بیاعتمادی را به همراه دارد.