یعنی چه
عبارت «کیسه و همیان زر» به معنای کیسهای دراز و چرمی یا پارچهای است که در گذشته برای نگهداری و حمل سکههای طلا استفاده میشده و آن را به کمر میبستند. این اصطلاح کنایه از ثروت فراوان، دارایی اندوختهشده و مال دنیاست.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت «کیسه و هَمیانِ زَر» است که در آن واژه همیان با فتح هاء خوانده میشود.
در جدول
در حل جدول کلمات متقاطع، پاسخ خودِ عبارت «کیسه و همیان زر» دارای ۱۲ حرف است. همچنین واژههای مترادفی چون بدره، امیا، امیان و صره نیز به عنوان پاسخهای رایج جدولی برای این مفهوم به کار میروند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن مفهوم کیسه و همیان زر از عباراتی همچون Gold purse یا Money pouch استفاده میشود که به منزله کیف یا کیسه مخصوص نگهداری مسکوکات گرانبها است.
به فارسی
معادلهای فارسی کلاسیک و سره برای همیان شامل واژههایی مانند «بدره» (کیسه زر)، «امیا» یا «امیان» (صورتهای دیگر همیان) و «انبان» است که همگی به ظرف و جامه نگهداری سکه اشاره دارند.
نماد چیست
در ادبیات فارسی، این عبارت نمادی دوگانه دارد؛ از یک سو مظهر گشایش الهی، رحمت، ثروت ناگهانی و رزق غیبی در اوج ناامیدی است (به ویژه در اشعار مولانا) و از سوی دیگر نماد مالاندوزی، دنیاطلبی و دلبستگیهای مادی به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل کیسه و همیان زر
عبارت «کیسه و همیان زر» ترکیبی اصیل در زبان و ادبیات فارسی است که به کیسهها و کمربندهای چرمی یا پارچهای مخصوص حمل سکههای طلا در دوران باستان اشاره دارد. واژه «همیان» ریشهای پهلوی دارد و حتی به عنوان وامواژه به زبان عربی نیز راه یافته است. این اصطلاح در متون کلاسیک فارسی کاربرد فراوانی داشته و دارد.
در فرهنگ معین و لغتنامه دهخدا، این واژه مترادف با مفهوم ثروت فراوان، اندوخته مالی و دارایی نقد شناخته میشود. اگرچه عین این عبارت در متن قرآن کریم نیامده، اما مفاهیم مشابهی چون ذخیره مال و گنجینههای طلا در متون دینی بحث شده است.
امروزه این ترکیب علاوه بر کاربرد در اشعار کلاسیک و متون ادبی به عنوان نماد برکت یا مالپرستی، یکی از پایههای ثابت در حل جدولهای متقاطع است که با واژههایی نظیر بدره، صره و امیا همپوشانی معنایی دقیقی ایجاد میکند.