یعنی چه
«اعشی قیس» ترکیب لقب و نام قبیله است که به یکی از بزرگترین و نامآورترین شاعران دوران جاهلیت عرب یعنی «میمون بن قیس» اشاره دارد. این واژه به عنوان اسم خاص (عَلَم) برای این شخصیت تاریخی و ادبی به کار میرود.
تلفظ
تلفظ صحیح این ترکیب به صورت «اَعْشایِ قَیْس» است. واژه اول از ریشه عربی الأعشى گرفته شده و در حالت مضاف قرار دارد.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ به راهنمای «شاعر جاهلی عرب» یا «صناجه العرب»، واژه ۷ حرفی «اعشی قیس» یا واژه ۴ حرفی «اعشی» است.
به انگلیسی
در متون انگلیسی و دایرةالمعارفهای بینالمللی، برای اشاره به این شاعر از نام آوانویسی شده Al-A'sha یا عبارت توصیفی لقب او استفاده میشود.
به فارسی
جزء اول این نام یعنی «اعشی» در زبان فارسی به معنی «شبکور» یا «کسی که در شب کمبینا است» ترجمه میشود و جزء دوم آن اشاره به تبار و قبیله او دارد.
نماد چیست
در ادبیات کلاسیک فارسی و عربی، اعشی قیس نماد و مظهر شاعری تراز اول، طبع روان، فصاحت بیپایان و از اصحاب معلقات سبعه است. همچنین او را به عنوان نماد هنرمندی برجسته که دارای نقص جسمانی (نابینایی) بوده، میشناسند.
جمعبندی و توضیح کامل اعشی قیس
اعشی قیس لقب «میمون بن قیس»، یکی از ارکان چهارگانه و بزرگترین شاعران دوران جاهلیت عرب است که اشعار او به دلیل آهنگین بودن و پختگی، مرتبه والایی در تاریخ ادبیات دارد؛ تا جایی که او را «صنّاجة العرب» (نوازنده عرب) نیز مینامیدند. کلمه «اعشی» در لغت به معنای شبکور یا فردی است که در تاریکی شب توانایی دیدن ندارد و این لقب به دلیل بیماری چشم و نابینایی تدریجی این شاعر به او داده شد و پسوند «قیس» برای متمایز کردن او از سایر شاعرانِ ملقب به اعشی است.
در دیوانهای شعر کلاسیک فارسی (مانند آثار خاقانی، منوچهری و انوری)، نام اعشی قیس در کنار نام شاعران بزرگی چون امروءالقیس و اخطل به عنوان مظهر و نماد بلاغت، فصاحت و استادی در سرایش قصاید بلند و مدیحهسرایی ذکر شده است. شاعران پارسیگوی همواره برای اثبات برتری یا همطرازی خود در سخنوری، طبع شعر خود را با اعشی قیس مقایسه میکردند.