یعنی چه
مکتب هرمس یا هرمسیهگرایی، جریانی فکری و باطنی است که ریشه در دوره هلنیستی دارد. این مکتب ترکیبی از عرفان، کیمیاگری، نجوم و دانش رازآمیز (گنوسیس) بوده و بر ارتباط تنگاتنگ میان انسان (عالم صغیر) و جهان هستی (عالم کبیر) تاکید میکند.
تلفظ
این عبارت ترکیبی از واژه عربی مَکتَب (به معنی مدرسه، آیین یا روش فکری) و نام خاص هِرمِس (شخصیت اساطیری یونانی-مصری) است.
در جدول
در پاسخ به سوالات جدول درباره فلسفه باستانی یونانی-مصری، حکمت باطنی یا مکتب منسوب به ادریس، پاسخ «مکتب هرمس» یا «هرمسیه» است.
به انگلیسی
این اصطلاحات در زبان انگلیسی مستقیماً برگرفته از نام شخصیت اسطورهای Hermes Trismegistus (هرمس سه بار بزرگ) هستند.
به فارسی
در متون فلسفی و تاریخی فارسی از این جریان با نامهایی چون «حکمت هرمسی»، «آیین هرمسیه» یا فلسفه باطنی باستانی یاد میشود.
نماد چیست
مهمترین نمادهای این مکتب عبارتند از «کادوسیوس» (عصایی با دو مار پیچیده و بالدار) که نشاندهنده تعادل و جادو است، و «لوح زمردین» که به عنوان سند مکتوب و نمادین اصول این حکمت شناخته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل مکتب هرمس
مکتب هرمس یا هرمسیه یک جریان فلسفی-عرفانی و باطنی بسیار اثرگذار در تاریخ اندیشه است که از پیوند فرهنگهای یونان و مصر باستان در اسکندریه شکل گرفت. این مکتب بر وحدانیت خدا، تزکیه نفس و شناخت شهودی پدیدههای جهان استوار است و علومی مانند کیمیاگری و نجوم باستانی را در بر میگیرد.
در فرهنگ اسلامی، شخصیت هرمس تریسمجیستوس (سه بار بزرگ) اغلب توسط فیلسوفان و مورخان با حضرت ادریس (ع) یا خنوخ توراتی یکسان پنداشته شده و به او لقب «مثلث الحکمه» (دارای سه نعمت حکمت، نبوت و پادشاهی) دادهاند. تاثیرات این مکتب را میتوان در آثار حکمای بزرگی چون شهابالدین سهروردی به وضوح مشاهده کرد.