یعنی چه
حروفیان نام پیروان و وابستگان به فرقهٔ «حروفیه» است؛ یک جنبش فکری، مذهبی و عرفانی که در اواخر سدهٔ هشتم هجری (دوران تیموری) توسط فضلالله نعیمی استرآبادی پایهگذاری شد. عقیدهٔ اصلی این گروه بر پایهٔ تفسیر رمزی، قدسی و معنوی حروف الفبا و اعداد و ارزش عددی آنها (حساب جمل) استوار بود و آنها اسرار هستی را از این طریق تبیین میکردند.
تلفظ
واژهٔ «حروفیان» از نظر آوایی به صورت حُ-رو-فی-یان (Ḥorūfiyān) تلفظ میشود که از ترکیب واژه عربی حروف، پسوند نسبتی «ی» و پسوند جمع فارسی «ان» ساخته شده است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، در پاسخ به کلماتی چون «پیروان فرقه فضلالله نعیمی»، «اهل حروف» یا «فرقه مذهبی سده هشتم»، کلمهٔ ۷ حرفی «حروفیان» یا کلمهٔ ۶ حرفی «حروفیه» به کار میرود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به پیروان این مکتب از واژهٔ Hurufis و برای خودِ این جنبش و نگرش فکری از واژهٔ Hurufism یا Hurufiyya sect استفاده میشود.
به فارسی
معادلها و واژههای هممعنی فارسی برای این کلمه شامل «حروفیه»، «حروفیها»، «فضلاللهیه» (منسوب به بنیادگذار فرقه) و «پیروان علمالحروف» است. در متون کهن، گاهی واژهٔ «حروفی» به تنهایی نیز برای اشاره به یک فرد از این فرقه استفاده شده است.
نماد چیست
در باور حروفیان، «حروف الفبا (بهویژه ۳۲ حرف فارسی)» و «خطوط طبیعی چهره انسان» (مانند ابرو و مژه) برترین نمادهای هستی و تجلی معنا هستند. آنها معتقد بودند که اسرار الهی در شکل حروف و انطباق آنها با صورت انسان نهفته است و کاملترین ظهور خداوند در کلمات و چهره انسان تجلی مییابد.
جمعبندی و توضیح کامل حروفیان
حروفیان پیروان یک جنبش مذهبی، سیاسی و عرفانی به نام «حروفیه» هستند که در اواخر قرن هشتم هجری توسط فضلالله نعیمی استرآبادی در ایران پایهگذاری شد. تفکر اصلی حروفیان بر این پایه استوار بود که جهان و اسرار الهی بر اساس حروف الفبا و ارزش عددی آنها (حساب جمل) قابل تفسیر است و حروف دارای معانی رمزی، قدسی و کیهانی هستند.
این فرقه در دوران تیموری به عنوان یک حرکت اعتراضی و فکری شکل گرفت و به سرعت در مناطقی از ایران، آسیای صغیر و آذربایجان گسترش یافت. حروفیان اهمیت ویژهای برای حروف مقطعه قرآن قائل بودند و ساختار چهره انسان و خطوط آن را با حروف الفبا منطبق میدانستند که این باورها در نهایت منجر به مخالفت شدید فقهای اهل ظاهر و سرکوب آنان شد.