یعنی چه
شکل محاورهای و گفتاری از جملهٔ امری «در را ببند» است که برای درخواست یا دستور جهت مسدود کردن، جفت کردن یا چفت کردن لنگه یا لنگههای در به کار میرود تا مدخل یا ورودی پوشانده شود. این عبارت کاملاً کلاسیک و معمولی است و در گفتار عامیانه گاهی با لحنی تند برای قطع مزاحمت یا پایان دادن به گفتگو نیز استفاده میشود.
در جدول
پاسخ دقیق برای طراحان جدول که به صورت عامیانه طراحی شده است، عبارت «در رو ببند» با ۸ حرف است. شکل رسمی آن «در را ببند» نیز ۸ حرف دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای بیان این مفهوم امری از این عبارات استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی فصیح برای دستور به بستن در از این فعل و مفعول استفاده میشود.
به ترکی
در ترکی استانبولی معادل دقیق این عبارت گفتاری و امری است.
جمعبندی و توضیح کامل در رو ببند
عبارت «در رو ببند» یک جملهٔ کاملاً امری، عامیانه و گفتاری در زبان فارسی است که شکل رسمی و مکتوب آن به صورت «در را ببند» نوشته میشود. این ترکیب از اسم «در»، نشانهٔ مفعولی گفتاری «رو» (را) و فعل امری «ببند» از مصدر بستن تشکیل شده است. از نظر ریشهشناسی، واژهٔ «در» به زبانهای هندواروپایی و ایرانی باستان (dvara) بازمیگردد و فعل «ببند» از ریشهٔ اوستایی band به معنی گره زدن و محکم کردن مشتق شده است.
این عبارت در زندگی روزمره برای حفظ حریم خصوصی، برقراری امنیت یا جلوگیری از ورود سرما و صدا استفاده میشود. در کاربردهای استعاری و کنایی، بستن در میتواند نمادی از پایان دادن به یک فرصت، اتمام یک ارتباط یا پنهانکاری باشد. اگرچه خود این عبارت عامیانه در متون کهن یا قرآن به این شکل وجود ندارد، اما مفهوم توصیفی آن در داستانهای قرآنی مانند بستن درها توسط زلیخا در سوره یوسف با عبارت «وغلّقت الأبواب» نمود یافته است.
در نهایت باید توجه داشت که این عبارت یک اصطلاح بومی و فارسی اصیل است و هیچگونه ریشه یا وامگیری بیگانه در آن دیده نمیشود. لحن ادا کردن این جمله بسیار در معنای ثانویه آن موثر است؛ به طوری که در یک گفتگوی عادی یک درخواست ساده تلقی میشود، اما با لحن تند میتواند به معنای قطع رابطه یا توبیخ مخاطب جهت پایان دادن به بحث باشد.