یعنی چه
واژه «بیمارخانه» یک اسم مرکب فارسی (بیمار + خانه) است که در گذشته به مکانها، عمارتها یا مؤسسات دولتی و خیریه که مخصوص بستری کردن، پرستاری و درمان افراد مریض بود، تفویض میشد.
تلفظ
این واژه از دو بخش «بیمار» (با مصوت بلند) و «خانه» تشکیل شده است و در زبان فارسی با سکون روی حرف «ر» تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، واژه بیمارخانه به عنوان پاسخ ۹ حرفی برای پرسشهایی با مفهوم محل درمان بیماران یا هممعنی بیمارستان استفاده میشود.
به انگلیسی
رایجترین معادل بینالمللی و انگلیسی برای مکانی که خدمات پزشکی و درمانی ارائه میدهد، واژه Hospital است.
به عربی
در زبان عربی مدرن برای این مفهوم از واژه «مستشفی» (مکان شفا یافتن) و در متون قدیمیتر از اصطلاح «دار المرضی» (خانه بیماران) استفاده میشود.
به فارسی
این واژه کاملاً ایرانی و اصیل است. جزء اول آن یعنی «بیمار» از فارسی میانه (Vīmār) به معنی ناتوان و جزء دوم آن یعنی «خانه» از فارسی میانه (Xānag) به معنی محل سکونت گرفته شده است و مترادفهای فارسی دگرگونشده آن شامل بیمارستان و شفاخانه است.
در قرآن
واژه بیمارخانه یک ترکیب واژگانی کاملاً فارسی است و به دلیل اصالت ایرانی خود، در متن کتاب مقدس قرآن که به زبان عربی فصیح نازل شده، کاربرد یا معادل مستقیمی ندارد.
نماد چیست
در نشانهشناسی فرهنگی و ادبی، بیمارخانه نماد دارالشفاء، تیمارخواری و مکان خدمترسانی به انسانهای رنجور است. در مفاهیم مدرن نیز با نشانههایی چون صلیب سرخ، هلال احمر و مار دور عصای اسکلپیوس پیوند دارد.
جمعبندی و توضیح کامل بیمارخانه
واژه «بیمارخانه» از جمله ترکیبات اصیل و کهن زبان فارسی است که از کنار هم قرار گرفتن دو واژه «بیمار» و «خانه» پدید آمده است. این کلمه در گذشته دقیقاً به همان مکانهایی اطلاق میشد که امروزه آنها را با نام «بیمارستان» یا «درمانگاه» میشناسیم. بررسی ریشهشناختی این واژه نشان میدهد که هر دو جزء آن ریشه در فارسی میانه (پهلوی) دارند و نشاندهنده قدمت ساختارهای درمانی در فرهنگ ایرانی هستند.
در سیر تحول زبان فارسی، اصطلاح بیمارخانه رفتهرفته جای خود را به واژگانی چون مریضخانه (در دوره قاجار) و در نهایت واژه مصوب «بیمارستان» داد. با این حال، این کلمه همچنان ارزش تاریخی و ادبی خود را حفظ کرده و در متون کهن نمادی از دارالشفاء، احسان، و مراقبتهای اجتماعی و پزشکی از طبقات مختلف جامعه به شمار میرود.