یعنی چه
«کوه رحمت» یک واژه ترکیبیِ مفهومی نیست، بلکه نام خاص جغرافیایی است. این نام از یک سو به کوهی تاریخی در استان فارس و مجاور تخت جمشید (که در باستان کوه مِهر نام داشت) اشاره دارد و از سوی دیگر ترجمه فارسی «جبلالرحمه»، تپهای معروف در دشت عرفات مکه است که محل عبادت و توبه زائران حج به شمار میرود.
تلفظ
این ترکیب به صورت اضافهٔ بیانی و با کسرِ هاء در کلمه اول قرائت میشود: [کوهِ رَ حْ مَ تْ]
در جدول
در مسابقات و جداول کلمات متقاطع، پاسخ این عبارت دقیقاً «کوه رحمت» با ۷ حرف است. بسته به طراح جدول، ممکن است به عنوان معادل «کوه تخت جمشید» یا «جبلالرحمه» نیز پرسیده شود.
به انگلیسی
برای نام جغرافیا در ایران بیشتر از نگارش Kuh-e Rahmat و برای موقعیت مذهبی مکه از اصطلاح Mount of Mercy استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی این ترکیب به صورت «جبل الرحمة» شناخته میشود که یکی از مهمترین اماکن مناسک حج در دشت عرفات است.
نماد چیست
این کوه در فرهنگ ایرانی و باستان، به دلیل مجاورت با تخت جمشید و پیوند با آیین میتراییسم، نمادی از قداست، عظمت و آیین مِهر است. در فرهنگ و باورهای اسلامی نیز مظهر بخشش گناهان، استجابت دعا، میعادگاه توحیدی و یادآور خطبه الوداع پیامبر اکرم (ص) و دعای عرفه امام حسین (ع) است.
جمعبندی و توضیح کامل کوه رحمت
عبارت «کوه رحمت» یک اسم خاص دوگانه با ریشههای عمیق تاریخی و مذهبی است. در جغرافیای ایران، این نام به کوهی در مرودشت استان فارس و در جوار تخت جمشید اطلاق میشود که در دوران پیش از اسلام به «کوه مِهر» شهره بوده و جایگاهی آیینی و مقدس داشته است. در دوران اسلامی، این واژه جایگزین نام باستانی آن شد.
از سوی دیگر، در متون و فرهنگ اسلامی، کوه رحمت ترجمه و نام دیگر «جبلالرحمه» است؛ تپهای گرانیتی و کوچک در دشت عرفاتِ مکه که در جریان مناسک حج، زائران بر دامنه آن به دعا و نیایش میپردازند. بنا بر روایات، این مکان محل هبوط و پذیرش توبه حضرت آدم و حوا بوده است.
اگرچه خود این ترکیب صراحتاً در متن قرآن مجید نیامده، اما واژه «رحمت» به کرات یاد شده و به موقعیت جغرافیایی این کوه در مکه (سرزمین عرفات) در سوره بقره اشاره شده است. بنابر این، کاربرد اصلی این واژه کاملاً جغرافیایی، تاریخی و نمادین است.