یعنی چه
قانون چنگیزی یا یاسا، مجموعهای از دستورها، آیینها و احکام حکومتی و نظامی بود که توسط چنگیزخان برای برقراری نظم، دیسپلین شدید و اداره قلمرو پهناور امپراتوری مغول تدوین شد. این قوانین شامل مقررات سختگیرانهای برای جنگ، امور اجتماعی و مجازاتها بود.
تلفظ
این عبارت ترکیبی از واژه عربی «قانون» و صفت نسبی «چنگیزی» (منسوب به چنگیز) است و به صورت روان و با کسر اضافه تلفظ میشود.
در جدول
در طراحهای جدول کلمات متقاطع، هرگاه طراح عبارت «قانون چنگیزی» یا «قانون چنگیز» را به عنوان سوال مطرح کند، پاسخ مورد نظر معمولاً واژههای ۴ یا ۵ حرفی «یاسا» و «یاساق» است.
به انگلیسی
در متون تاریخی و بینالمللی، برای اشاره به این پدیده حقوقی تاریخی از اصطلاح الگوبرداریشده از ریشه اصلی یعنی Yassa استفاده میشود.
به فارسی
در زبان فارسی، مفاهیم متمرکز بر این واژه شامل عباراتی چون «فرمان»، «حکم حکومتی»، «آییننامه امپراتوری» و «دستور شاهانه» است که دلالت بر اراده مطلق حاکم دارد.
نماد چیست
قانون چنگیزی در ادبیات تاریخی و اصطلاحات رایج، نمادی از نظم سختگیرانه حکومتی، انضباط شدید نظامی، اقتدار مطلق پادشاه و حکومت متکی بر قوانین خشن بیاباننشینان به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل قانون چنگیزی در جدول
عبارت «قانون چنگیزی» در دنیای سرگرمی و جدولهای کلمات متقاطع، یک پرسش کلاسیک و نامآشناست که مستقیماً به واژه «یاسا» یا «یاساق» اشاره دارد. این اصطلاح بازتابدهنده مجموعه قوانین مدون و احکام حقوقی و نظامی سختی است که چنگیزخان مغول برای یکپارچهسازی قبایل و اداره امپراتوری خود وضع کرد.
از نظر ریشهشناسی، این واژه از زبان مغولی و اویغوری به ادبیات تاریخی ایران راه یافته و در اصل به معنای حکم و فرمان پادشاه است. شناخت این اصطلاح علاوه بر کمک به حل جدول، پنجرهای به سوی درک ساختار حکومتی امپراتوری مغول و انضباط آهنین آن باز میکند.