یعنی چه
جویده جویده حرف زدن به معنای سخن گفتن نامشخص و غیرواضح است، بهطوری که کلمات به درستی ادا نمیشوند و شنونده به سختی مفهوم را درک میکند. این حالت معمولاً در مواقع اضطراب، هیجان، خجالت، یا به دلیل مشکلات تلفظی رخ میدهد و کنایه از این است که فرد کلمات را به جای ادا کردن، در دهان خود میجود.
تلفظ
تلفظ این عبارت ترکیبی به صورت [جَ.وی.دِه جَ.وی.دِه حَرف زَ.دَن] است که در گفتار روان، کسرههای انتهای واژهها به عنوان مصوت کوتاه ادا میشوند.
در جدول
در حل جدولهای متقاطع، خودِ عبارت «جویده جویده حرف زدن» دارای ۱۶ حرف است. بسته به تعداد حروف خواسته شده، معادلهایی نظیر لکنت، منمن کردن و تتهپته نیز به کار میروند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی با توجه به بافت کلام، واژههای مختلفی وجود دارد؛ Mumble برای زمانی است که صدا ضعیف و نامفهوم است، Slur برای ادغام ناواضح کلمات (مثلاً هنگام خستگی شدید) و Stutter یا Stammer برای لکنت زبان استفاده میشود.
به فارسی
از معادلها و عبارات هممعنی فارسی برای این اصطلاح میتوان به «گنگ و بریده سخن گفتن»، «تتهپته کردن»، «منمن کردن»، «بلغور کردن» و «لکنت زبان داشتن» اشاره کرد که همگی بر عدم وضوح گفتار دلالت دارند.
نماد چیست
در زبان بدن و روانشناسی گفتار، این نوع حرف زدن معمولاً نمادی از استرس شدید، دستپاچگی، پنهانکاری یا کمبود اعتمادبهنفس در برابر مخاطب است و نشان میدهد ذهن فرد با سرعت کلامش هماهنگ نیست.
جمعبندی و توضیح کامل جویده جویده حرف زدن
اصطلاح کنایی «جویده جویده حرف زدن» از زیباترین تعابیر کنایی در زبان فارسی است که فرآیند گفتار نامفهوم و ناقص را به عملِ «جویدن غذا» تشبیه کرده است؛ گویی گوینده به جای بازگو کردن و بیرون فرستادن کلمات از دهان، آنها را زیر دندان خرد کرده و نصفهنیمه رها میسازد. ریشه این ترکیب به فعل فارسی «جویدن» بازمیگردد و تکرار واژه حالت تأکیدی به آن بخشیده است.
این عبارت در موقعیتهای گوناگونی کاربرد دارد؛ گاهی نشاندهنده یک مشکل فیزیکی یا لکنت زبان است، اما در بیشتر مواقع در ادبیات روزمره برای توصیف حالات روانی همچون ترس، خجالت، شرمساری و اضطراب شدید به کار میرود. در فرهنگ قرآنی نیز هرچند این عبارت عیناً نیامده، اما مفاهیم مشابهی نظیر «عُقْدَةً مِنْ لِسانِي» (گره در زبان) به سنگینی و عدم روانی کلام اشاره دارند.
در بازیهای فکری و جدول، شناخت معادلهای این اصطلاح مانند «تتهپته»، «منمن کردن» و «بریدهبریده سخن گفتن» کمک بسزایی به کاربران میکند. در ترجمه بینالمللی نیز با واژگانی دقیق نظیر Mumble و Slur در انگلیسی، و تَلَعْثُم در عربی پیوند میخورد که همگی بر محوریت عدم فصاحت و گنگی کلام استوار هستند.