یعنی چه
واژه عدیمالمثل یک ترکیب وصفی عربی است که وارد زبان فارسی شده است. در این ترکیب، «عدیم» به معنای فاقد، بیبهره یا بدونِ است و «مثل» به معنای مانند، همتا و شبیه. در نتیجه، این واژه در لغت به معنای «فاقد مثل و نظیر» است و برای توصیف ویژگیها، اشیاء یا افرادی به کار میرود که در اوج کمال، زیبایی یا نایابی هستند و هیچ نمونه مشابهی برای آنها وجود ندارد.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت «عَدیمُ المِثْل» است که در خوانش روان فارسی معمولاً به صورت «عَ دیمُل مِثْل» پیوسته تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمات، در پاسخ به راهنماهایی چون «بینظیر»، «بیمانند» یا «فاقد شبیه»، واژه ۹ حرفی «عدیم المثل» به عنوان یک پاسخ دقیق و کلاسیک شناخته میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژگانی که مفهوم بیهمتایی و نبود شباهت یا رقیب را برسانند، معادل این واژه قرار میگیرند.
به فارسی
معادلهای اصیل و روان فارسی برای این ترکیب شامل واژگانی چون بیمانند، بینظیر، بیهمتا، یگانه و بیهمال است که همگی مفهوم نبودِ شبیه و مانند را به دوش میکشند.
نماد چیست
واژه عدیمالمثل صفت انتزاعی است و نماد مادی خاصی ندارد، اما در ادبیات عرفانی و کلاسیک نماد کمال مطلق، یگانگی خداوند و استثنایی بودن معشوق یا امر مورد ستایش است.
جمعبندی و توضیح کامل عدیم المثل
واژه «عدیمالمثل» یک ترکیب وصفی و صفت است که از الحاق پیشوند نفی «عدیم» (به معنی فاقد و بدون) به اسم «مثل» (به معنی شبیه و مانند) ساخته شده است. این واژه در متون ادبی، عرفانی و کلاسیک فارسی و عربی کاربرد فراوانی دارد و برای ستایش و توصیف اوج برتری، زیبایی یا استثنایی بودن یک پدیدار، شخص یا ذات باریتعالی به کار میرود.
اگرچه خود این ترکیب به صورت لفظی در قرآن کریم عیناً ذکر نشده است، اما ریشههای آن («ع د م» و «م ث ل») به فراوانی استفاده شدهاند و مفهوم آن یعنی بیهمتایی مطلق و نفی هرگونه شبیه برای خداوند، در آیات توحیدی مانند آیه ۱۱ سوره شوری («لَیْسَ کَمِثْلِهِ شَیْءٌ») به وضوح تبلور یافته است.
در مجموع، این کلمه امروزه بیشتر در لحنهای رسمی، نوشتههای فاخر ادبی و مسابقات اطلاعات عمومی و جدول کلمات کاربرد دارد و همتای واژگانی چون بینظیر و بیهمتا محسوب میشود.