یعنی چه
«تَخونوا» فعل مضارع مجزوم (نهی یا نفی) از ریشه عربی «خ و ن» است. این واژه به معنای شکستن عهد و پیمان، نقض امانتداری و رفتارهای مبتنی بر بیوفایی و غدر به کار میرود.
تلفظ
این کلمه با فتح تاء، ضم خاء و واو مدی تلفظ میشود: تَخُونُوا.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ به راهنمای «خیانت نکنید در قرآن» یا فعل امر/نهی عربی به این معنا، کلمه ۶ حرفی «تخونوا» است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن مفهوم نهی از خیانت از عبارت do not betray استفاده میشود.
به عربی
این واژه خود اصالتاً عربی است؛ در حالت رفع به صورت «تخونون» و در حالت جزم و نصب به صورت «تخونوا» میآید.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این فعل عربی عبارتند از: پیمانشکنی مکنید، غدر نورزید، نادرستی مکنید و امانت را پاس بدارید.
در قرآن
این کلمه در آیه ۲۷ سوره مبارکه انفال به صورت صریح آمده است: «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَخُونُوا اللَّهَ وَالرَّسُولَ وَتَخُونُوا أَمَانَاتِكُمْ وَأَنْتُمْ تَعْلَمُونَ»؛ یعنی ای کسانی که ایمان آوردهاید، به خدا و پیامبر خیانت نکنید و در امانتهای خود نیز خیانت نورزید، در حالی که خود میدانید.
جمعبندی و توضیح کامل تخونوا
واژه «تخونوا» یک فعل مضارع جمع مذکر مخاطب از ریشه ثلاثی مجرد «خ و ن» (خَوَنَ) در زبان عربی است. این کلمه به طور مستقل یک واژه اصیل فارسی نیست، بلکه به واسطه حضور در متون دینی، فقهی و قرآنی وارد زبان و ادبیات مذهبی فارسیزبانان شده است و معنای اصلی آن «خیانت نکنید» یا «پیمانشکنی نکنید» است.
بزرگترین و آشناترین کاربرد این واژه در قرآن کریم و در سوره انفال است که مؤمنان را از خیانت به پروردگار، پیامبر اسلام (ص) و امانتهای فردی و اجتماعی برحذر میدارد. در علم صرف، این فعل در حالت جزم (به دلیل همراهی با لای ناهیه) نون اعرابی خود را از دست داده و به شکل «تخونوا» درآمده است.
این کلمه در بررسیهای لغوی و حل جدولهای کلمات متقاطع، به عنوان یک واژه ۶ حرفی شناخته میشود که نمادی از نهی اخلاقی و مذهبی از رفتارهایی چون نفاق، بیوفایی، غدر و شکستن عهد و پیمان است.