یعنی چه
آباژور به کلاهک یا سرپوشی از جنس پارچه، شیشه، چوب یا کاغذ گفته میشود که روی لامپ قرار میگیرد تا شدت نور را کاهش داده و آن را به سمت بالا یا پایین هدایت کند. همچنین در عرف عام به خود چراغ پایهداری که دارای این نوع کلاهک باشد نیز آباژور میگویند.
تلفظ
این واژه در زبان فارسی با آواشناسیِ دقیقِ [آ-با-ژور] تلفظ میشود و یک وامواژه فرانسوی است.
در جدول
در پاسخ به سوالات جدول کلماتی، کلمه «معادل فارسی اباژور» دقیقاً ۱۶ حرف دارد. همچنین واژههای کوتاهتری مانند نورتاب، سایهشکن و سایهبان نیز به عنوان پاسخهای جایگزین و معادلهای آن در جدولها کاربرد دارند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای کلاهک یا پوشش روی چراغ از واژه Lampshade استفاده میشود، در حالی که به کل سازه چراغ بسته به مدل آن، Floor lamp یا Table lamp میگویند.
به عربی
در زبان عربی فصیح از تعابیر توصیفی مانند مظلة المصباح یا غطاء المصباح استفاده میشود، هرچند در برخی لهجههای عامیانه کلمه «أباجور» نیز به صورت دخیل به کار میرود.
به ترکی
زبان ترکی استانبولی نیز مانند زبان فارسی این وامواژه را مستقیم از زبان فرانسوی دریافت کرده و به همان صورت به کار میبرد.
به فارسی
برابرهای مصوب و پیشنهادی فارسی برای این واژه شامل «نورتاب»، «سایهشکن» و «سایهبان چراغ» است که ویژگی اصلی این وسیله یعنی کنترل و تعدیل شدت نور را به خوبی بازتاب میدهند.
نماد چیست
در فرهنگ مدرن و طراحی داخلی، آباژور به دلیل تعدیل نور و ایجاد روشنایی ملایم، نمادی از خلوت، شب، آرامش ذهنی و فضای دنج و صمیمی خانه به شمار میرود.
معنی انگلیسی/خارجی
واژه آباژور صددرصد یک کلمه دخیل و فرانسوی (Abat-jour) است. این کلمه در زبان مبدأ از دو جزء Abattre (کاهش دادن یا شکستن) و Jour (روز یا نور روز) تشکیل شده که در مجموع معنی تحتاللفظی «کاهنده یا شکننده نور» را میدهد.
جمعبندی و توضیح کامل معادل فارسی اباژور
واژه آباژور یک وامواژه فرانسوی است که سالهاست وارد زبان فارسی شده و به پوشش یا کلاهکی اطلاق میشود که روی چراغ قرار میگیرد تا از تابش مستقیم و خیرهکننده نور جلوگیری کند. فرهنگستان زبان و ادب فارسی معادلهای زیبایی مانند «نورتاب» و «سایهشکن» را برای آن پیشنهاد کرده است، هرچند کلمه اصلی همچنان رواج بیشتری در میان عموم مردم دارد.
این وسیله در دکوراسیون داخلی کاربرد بسیار مهمی دارد و فراتر از یک ابزار روشنایی ساده، به عنوان عنصری برای فضاسازی دنج شناخته میشود. نور ملایمی که آباژور در محیط پخش میکند، اتمسفری سرشار از آرامش، صمیمیت و تمرکز ذهنی را پدید میآورد و به همین دلیل در طراحی اتاقهای خواب و فضاهای نشیمن بسیار محبوب است.