یعنی چه
گوشتتلخ یک صفت مرکب کنایی و عامیانه در زبان فارسی است. این اصطلاح به کسی اطلاق میشود که رفتار، گفتار یا قیافهاش به دل دیگران نمینشیند، معاشرت با او سخت و ناخوشایند است و به اصطلاح فردی سرد، اخمو و بدقلق به شمار میرود.
در جدول
پاسخ اصلی و دقیق برای این کنایه در جدول، خود کلمه «گوشت تلخ» با ۷ حرف است. با این حال با توجه به تعداد حروف طراح جدول، کلماتی مانند بدعنق، نچسب، بدخلق و عبوس نیز به عنوان پاسخهای جایگزین کاربرد دارند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژههای متعددی برای توصیف این ویژگی شخصیتی وجود دارد که دقیقترین آنها کلمات Grumpy و Ill-tempered هستند. اصطلاح Bitter-natured نیز ترجمه تحتاللفظی و کنایی آن محسوب میشود.
به عربی
در زبان عربی برای اشاره به انسان گوشتتلخ، از ترکیب «ثقیل الظل» به معنای کسی که سایهاش سنگین است و همنشینی با او خوشایند نیست، یا واژه «عبوس» و «سیئ الخلق» استفاده میشود.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی، واژه Huysuz به معنای فرد بدرفتار و بدقلق و کلمه Soğuk به معنای فرد سرد و نامأنوس، نزدیکترین معادلها به اصطلاح گوشتتلخ هستند.
در قرآن
عبارت یا کلمه «گوشت تلخ» یک اصطلاخ عامیانه و کاملاً فارسی است و در متن قرآن وجود ندارد. با این حال، قرآن کریم از نظر مفهومی به نکوهش بدخلق بودن پرداخته است؛ به عنوان نمونه واژه «عُتُلّ» (به معنی بدخو و خشن) یا تعبیر «فَظّاً غَلِیظَ الْقَلْبِ» (به معنی تندخو و سنگدل) از مصادیق قرآنی این مفهوم به شمار میروند.
نماد چیست
در فرهنگ عامه و ادبیات روزمره، گوشتتلخ بودن نماد صلب بودن، عدم انعطافپذیری در رفتارهای اجتماعی، و دوریگزینی است. این ویژگی کنایی در نقطه مقابل افرادی قرار میگیرد که «شیرینسخن»، «خوشرو» یا «خونگرم» نامیده میشوند و بار معنایی آن کاملاً منفی و انتقادی است.
جمعبندی و توضیح کامل گوشت تلخ
اصطلاح «گوشت تلخ» یکی از کنایههای پرکاربرد و اصیل در فرهنگ عامیانه و زبان فارسی است که از ترکیب دو واژه «گوشت» و «تلخ» ساخته شده است. ریشه این کنایه به حس چشایی و باورهای قدیمی بازمیگردد؛ همانگونه که گوشت تلخمزه، ناخوشایند، غیرقابل خوردن و هضمنشدنی است، انسان گوشتتلخ نیز با رفتار سرد، اخمهای درهمکشیده و برخورد تند خود، معاشرتی ناخوشایند دارد که دیگران تمایلی به چشیدن یا تحمل آن ندارند.
این واژه در لغتنامههای معتبری مانند دهخدا و فرهنگ معین به عنوان صفتی برای افراد بدخلق، بدمعاشرت، نچسب و بدعنق ثبت شده است. فرد گوشتتلخ به دلیل ویژگیهای اخلاقی خاص خود مانند انزواطلبی یا سردی در گفتار، در اولین برخورد حس مثبتی به مخاطب منتقل نمیکند و باعث دفع دیگران میشود. در حقیقت، این کلمه در شبکه معنایی واژگانی چون بدگوشت، عبوس و دیرپیوند قرار دارد و در مقابل واژگان خوشرو و خونگرم به کار میرود.