یعنی چه
جبانت در لغت به حالت و کیفیتِ بزدل بودن، ترسیدن و کمدلی اشاره دارد. این واژه در متون ادبی و اخلاقی قدیم برای توصیف ضعف اراده و فقدان شجاعت به کار میرفته است.
تلفظ
این کلمه با فتح جیم و باء به صورت جَبانَت تلفظ میشود.
در جدول
پاسخ دقیق برای این کلمه در جدول ۵ حرف دارد. از معادلهای متداول آن میتوان به بزدلی و جبن اشاره کرد.
به انگلیسی
رایجترین معادل انگلیسی برای مفهوم بزدلی و ترسویی کلمه Cowardice است.
به عربی
در زبان عربی این واژه به صورت الجبن و الجبانة به کار میرود؛ شایان ذکر است که الجبانة در زبان عربی معنای گورستان نیز میدهد.
به فارسی
برگردان و برابرهای اصیل فارسی این کلمه شامل بزدلی، کمدلی، ترس و هراس هستند که در برابر واژههایی چون شجاعت و دلاوری قرار میگیرند.
در قرآن
خود واژهٔ «جبانت» به طور مستقیم در متن قرآن ذکر نشده است، اما ریشههای همخانواده آن مانند «جَبِین» (به معنای پیشانی) در آیه ۱۰۳ سوره صافات («وَتَلَّهُ لِلْجَبِينِ») آمده است.
نماد چیست
در ادبیات اخلاقی و فرهنگ عامه، جبانت نمادِ ضعف اراده و ترس اخلاقی است. از نظر نمادشناسی حیوانی نیز معمولاً حیواناتی مانند خرگوش نماد این ویژگی به شمار میروند.
جمعبندی و توضیح کامل جبانت
واژه «جبانت» یک اسم مصدر وامگرفتهشده از زبان عربی است که از ریشه سه حرفی «ج-ب-ن» مشتق شده و در متون ادبی و کهن فارسی به معنای بزدلی، ترسویی، کمدلی و نامردی به کار رفته است. این واژه بار معنایی کاملاً منفی دارد و در ادبیات اخلاقی گذشته، به عنوان نقطه مقابل صفات پسندیدهای چون شجاعت، شهامت، دلاوری و فتوت مطرح میشده است.
اگرچه خود این واژه به صورت مستقیم در قرآن کریم نیامده است، اما مفاهیم مرتبط با ضعف اراده و ترس در آموزههای دینی به چشم میخورد. این کلمه در زبان عربی افزون بر معنای بزدلی، در شکل «الجبانة» به معنای قبرستان نیز کاربرد دارد. در فرهنگ عامه و مراجع لغتنامهای مانند دهخدا و عمید، جبانت کیفیتی روحی قلمداد میشود که شخص را از ابراز شجاعت بازمیدارد و خرگوش نیز از نمادهای سنتی آن است.