معنی
در زبان فارسی، نکبت به وضعیت بسیار نامطلوب، همراه با شکست، فلاکت و ذلت اطلاق میشود که زندگی فرد یا جامعه را دچار سختی و ادبار میکند.
یعنی چه
این واژه در اصطلاح به معنای فرو رفتن در سیاه روزی، بیپناهی و فقر شدید است. در تداول عامیانه نیز گاه به شخص کثیف، ژولیده یا بدقدم اشاره دارد.
متضاد
کلماتی که مفهوم خوشاقبالی، نیکبختی و روآوردن روزگار خوش را میرسانند، متضاد اصلی این واژه هستند.
ریشه
این واژه از واژه عربی «نَکْبَة» وارد فارسی شده است. ریشه اصلی آن به معنای عدول، انحراف و پشت کردن خوشبختی به انسان است. در قرآن کریم نیز همخانواده آن مانند «لَنَاكِبُونَ» (منحرفشدگان) در آیه ۷۴ سوره مؤمنون آمده است.
در جدول
واژه نکبت دقیقاً از ۴ حرف تشکیل شده است و در حل جدولهای متقاطع معمولاً با نشانههایی چون بدبختی یا خواری خواسته میشود.
به انگلیسی
بسته به لحن متن و شدت بدبختی، میتوان از هر یک از این معادلهای دقیق در زبان انگلیسی استفاده کرد.
به عربی
در زبان عربی معاصر، «یوم النکبة» (روز نکبت) به عنوان نماد سیاسی و تاریخی سالگرد آوارگی فلسطینیان در سال ۱۹۴۸ نیز شناخته میشود.
به ترکی
در زبان ترکی برای رساندن این مفهوم عمیق از بدبختی و فاجعه، بیشتر از واژه فلاکت یا تعابیری همچون بیاقبالی استفاده میشود.
به فارسی
برگردانهای خالص این واژه در زبان فارسی اصیل شامل کلماتی چون نگونبختی، ادبار و خواری روزگار است که نشاندهنده سقوط فرد از جایگاه خوشبختی است.
نماد چیست
در ادبیات فارسی، نکبت نمادی از شکست، فقر مادی و معنوی و بیپناهی انسان است. در ابعاد بینالمللی و معاصر نیز این کلمه نماد آوارگی و مظلومیت یک ملت در واقعه تاریخی تشکیل اسرائیل است.
جمعبندی و توضیح کامل نکبت
واژه نکبت ریشه در زبان عربی دارد و مفهوم عمیق پشت کردن روزگار، انحراف از خوشبختی و غوطهور شدن در خواری و بیچارگی را افاده میکند. این کلمه در طول تاریخ ادبیات و زبان عامیانه فارسی همواره برای توصیف شدیدترین حالات بدبختی، ادبار و ذلت به کار رفته و بار معنایی بسیار سنگین و منفی دارد.
علاوه بر کاربردهای لغوی در توصیف فقر و فلاکت مادی یا معنوی، این واژه در تاریخ معاصر جهان اسلام و ادبیات سیاسی با عبارت «یوم النکبة» پیوند خورده است که یادآور فاجعه انسانی و آوارگی بزرگ مردم فلسطین در سال ۱۹۴۸ میلادی است و ابعادی نمادین به این کلمه بخشیده است.