معنی حزب چیست؟ مترادف آن

معنی

حزب در لغت به معنای دسته، گروه یا طایفه‌ای از مردم است که دارای هدف، عقیده یا منافع مشترکی هستند. در اصطلاح امروزی و سیاسی، به سازمان یا تشکیلاتی اطلاق می‌شود که برای رسیدن به قدرت یا تحقق اهداف اجتماعی و سیاسی خاصی تلاش می‌کند. همچنین در حوزه دین، به بخش و جزء مشخصی از قرآن کریم گفته می‌شود.

یعنی چه

وقتی صحبت از حزب می‌شود، منظور تجمع یا تشکل افرادی است که هم‌فکر، هم‌پیمان یا دارای مرام‌نامه مشترک هستند تا به صورت سازمان‌یافته به یک هدف مشخص (چه در قالب فراکسیون‌های سیاسی و چه گروه‌های عقیدتی) دست یابند.

مترادف

واژه‌هایی مانند گروه، دسته، جناح و تشکل به عنوان نزدیک‌ترین مترادف‌های کاربردی حزب در زبان فارسی شناخته می‌شوند.

ریشه

این کلمه ریشه عربی دارد و از واژه «ح ز ب (ḥ-z-b)» مشتق شده است. معنای بنیادی این ریشه، جمع شدن، گروه شدن و متحد شدن در یک سمت یا هدف خاص است. از مشتقات آن می‌توان به أحزاب (جمع)، تحزب (حزب‌گرایی) و محزب اشاره کرد.

جمله سازی

در جدول

در حل جدول‌های متقاطع، در پاسخ به کلماتی مانند دسته، جناح، گروه هم‌فکر یا تشکل سیاسی، واژه ۳ حرفی «حزب» جای می‌گیرد.

به انگلیسی

در زبان انگلیسی واژه Party پرکاربردترین اصطلاح برای احزاب سیاسی است، در حالی که Faction بیشتر به جناح‌بندی‌ها اشاره دارد.

به عربی

این کلمه خود اصالتاً عربی است و در این زبان نیز به همین صورت با جمع تکسیر «احزاب» استفاده می‌شود.

به فارسی

اگرچه «حزب» کاملاً در زبان فارسی جا افتاده است، اما معادل‌های سره یا واژه‌های فارسی جفت‌وچور با آن شامل «گروه»، «دسته»، «جناح» و در متون کهن‌تر تعابیری چون «هم‌پیمانان» است.

در قرآن

واژه حزب و جمع آن (احزاب) کلاً ۲۰ بار در قرآن کریم آمده است (۷ بار مفرد و ۱۳ بار جمع). این واژه هم با بار مثبت مانند «حزب‌الله» (پیروان خدا) و هم با بار منفی مانند «حزب‌الشیطان» یا «الاحزاب» (مشرکان متحد علیه پیامبر) به کار رفته است. همچنین در اصطلاح قرائت، هر جزء قرآن به ۴ حزب تقسیم می‌شود و کل قرآن ۱۲۰ حزب دارد.