یعنی چه
واژهای است که به هر شیء، دیواره یا گوهری اشاره دارد که در آن سوراخ یا حفرهای ایجاد شده باشد.
تلفظ
این کلمه بر وزن اسم مفعول (مفعول) تلفظ میشود و ترتیبی از صامتها و مصوتهای کوتاه به صورت مَثْقُوب دارد.
در جدول
کلمه مثقوب در جدولهای متقاطع پنج حرف دارد و پاسخهای هممعنی آن شامل سفته و مجوف است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی از واژه perforated برای اشیای سوراخسوراخ شده و از pierced برای سوراخ کردن گوش یا جواهرات استفاده میشود.
به عربی
این واژه خود ریشه عربی دارد و از فعل ثَقَبَ مشتق شده است که به معنی سوراخ کردن است.
به فارسی
در متون قدیمی فارسی، معادلهای سره و رایجی همچون سوراخدار و سفته (بهویژه برای دُر و مروارید) برای آن به کار رفته است.
در قرآن
خود کلمه مثقوب در قرآن نیست؛ اما واژه الثّاقِب در آیه ۳ سوره طارق به معنی ستاره درخشان و شکافنده تاریکی آمده است.
نماد چیست
در اصطلاحات ادبی و سنتی، گاهی نماد شیء آسیبدیده است و در شعر کهن به عنوان نماد دُرّ سفته و مروارید تراشخورده و قیمتی به کار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل مثقوب
واژه مثقوب یک اسم مفعول عربی از ریشه «ث-ق-ب» است که به طور گسترده به زبان فارسی وارد شده و به معنای سوراخشده یا دارای منفذ است. این کلمه در ادبیات فارسی کاربردهای گوناگونی دارد؛ از توصیف اشیاء فیزیکی منفذدار گرفته تا استعارههای ظریف ادبی مانند «لؤلؤ مثقوب» که به مرواریدهای سوراخشده و آماده برای بند کردن در رشته جواهرات اشاره دارد.
اگرچه خود این کلمه به طور مستقیم در متن قرآن مجید به چشم نمیخورد، ریشه اصلی آن در قالب صفت «الثاقب» برای توصیف ستارگان درخشان که با نور خود تاریکی شب را میشکافند، استفاده شده است. در زبانهای دیگر مانند انگلیسی نیز مفاهیمی چون پرفوریشن و سوراخکاری دقیقاً معادل همین واژه هستند.