یعنی چه
این واژه از ترکیب سه بخش عربی «لِـ» (برای) + «نَفْس» (ذات/خود) + «ـه» (او/خودش) ساخته شده و به مفهوم انجام کاری یا وجود چیزی به نفع یا به خاطر خودِ آن شخص یا پدیده است.
تلفظ
در زبان عربی حرکات آن به صورت لِ (کسره)، نَ (فتحه)، فْ (سکون)، سِ (کسره) و ه (کسره یا سکون در حالت وقف) خوانده میشود.
در جدول
در جداول شرح در متن یا کلاسیک، در پاسخ به راهنمای «برای خودش به عربی» یا «به خودی خود در فلسفه»، واژه ۵ حرفی «لنفسه» قرار میگیرد.
به انگلیسی
در ترجمه متون بسته به سیاق کلام از ضمایر انعکاسی همراه با حرف اضافه استفاده میشود.
به عربی
عبارت اصلی یک ترکیب جار و مجرور و مضافالیه در زبان عربی فصیح است.
به ترکی
برای رساندن مفهوم تخصیص کار یا ویژگی به خود شخص در ترکی از این اصطلاحات استفاده میکنند.
به فارسی
در متون ادبی و ترجمههای فارسی، این کلمه ترکیبی معمولاً به عباراتی نظیر «به نفع خویشتن» یا «اصالتاً» ترجمه میشود.
در قرآن
این ترکیب در آیات متعددی با ساختار مشابه یا دقیق به کار رفته است؛ مانند آیه ۶ سوره عنکبوت: «وَمَن جَاهَدَ فَإِنَّمَا يُجَاهِدُ لِنَفْسِهِ» که اشاره دارد هر کس تلاش کند، در حقیقت برای خود و به سود خود تلاش کرده است.
نماد چیست
این واژه تصویر یا نماد مادی خاصی در فرهنگها ندارد، اما در لایه اصطلاحی و عرفانی، نمادِ بازگشت اثر هر کار (خوب یا بد) به ذات کارنده و خودِ انسان است.
جمعبندی و توضیح کامل لنفسه
واژه «لنفسه» یک ترکیب کاربردی در زبان عربی است که به متون دینی، فلسفی، فقهی و ادبی فارسی راه یافته است. ریشه اصلی این کلمه «ن ف س» بوده و از نظر ساختاری به معنای «برای خودش» یا «به سود خودش» تعبیر میشود. در اصطلاحات فلسفه اسلامی، تعابیری مانند «وجودٌ لنفسه» در برابر «وجودٌ لغیره» مطرح میشود تا مرز میان وجود مستقل و وجود وابسته مشخص گردد.
در کاربردهای قرآنی و اخلاقی، این کلمه تاکید بسیار زیادی بر روی اصل مسئولیت فردی دارد؛ به این معنا که سود و زیان هر عملِ انسان در نهایت به ذات خود او برمیگردد و خداوند از اعمال بندگان بینیاز است.