معنی
واژه غمانگیز به معنای چیزی است که باعث ایجاد غصه، حزن و اندوه در دل انسان میشود؛ هر چیزی که حس ناراحتی و دلتنگی را برانگیزد.
یعنی چه
این کلمه ترکیبی از «غم» (اندوه) و «انگیز» (بن مضارع انگیختن به معنی برپا کردن) است و دقیقاً به معنای «ایجادکننده و برانگیزاننده غم» به کار میرود.
مترادف
واژههای فوق در بافتهای مختلف زبان فارسی میتوانند به عنوان جانشین این کلمه استفاده شوند.
متضاد
کلماتی که مفهوم ضد اندوه، شادی و سرور را در خود دارند، متضاد این واژه به شمار میروند.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت فتحة بر روی غین، سکون میم، فتحة بر روی همزه، سکون نون و صدای کشیده ی پس از گاف است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، برای راهنمای «حزنآور یا اندوهبار» از عبارت ۷ حرفی «غم انگیز» استفاده میشود.
به انگلیسی
بسته به لحن و متن، معادلهای متفاوتی در انگلیسی برای رساندن این مفهوم وجود دارد.
به عربی
در زبان عربی برای توصیف یک رویداد یا حالت اندوهبار از این واژهها استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل غم انگیز
واژه «غمانگیز» یک صفت فاعلی مرکب مرخم در زبان فارسی است که از ترکیب واژه عربی «غم» (به معنی اندوه و پوشیدگی) و بن مضارع فارسی «انگیز» (از مصدر انگیختن به معنی ایجاد کردن و برانگیختن) ساخته شده است. این کلمه در اصطلاح به هر رویداد، اثر، حالت یا صحنهای اطلاق میشود که پتانسیل بیدار کردن حس حزن و اندوه را در وجود انسان داشته باشد.
در ادبیات و فرهنگ ایرانی، مفهوم غمانگیز بودن معمولاً با نمادهایی همچون غروب آفتاب، فصل پاییز و برگریزان، بارانهای مداوم و رنگهای تیره پیوند خورده است. اگرچه خود این ترکیبِ فارسی در متن قرآن کریم نیامده، اما ریشه عربی بخش اول آن (غمّ) بارها برای توصیف حالات روحی انسانها استفاده شده است.
این واژه نقشی کلیدی در بیان احساسات عمیق انسانی، روایات تراژیک و لحنهای موسیقایی سوگوارانه دارد و متضادهای آن کلماتی پرانرژی مانند فرحانگیز و مسرتبخش هستند که حس و حالی کاملاً دگرگون در مخاطب ایجاد میکنند.