یعنی چه
گزند در زبان فارسی به هر نوع آسیب، زیان، صدمه یا آفت ناگهانی گفته میشود که به جان، مال یا روح انسان وارد آید. در متون کهن ادبی نیز این واژه بارها به معنای خطر، رنج و حتی چشمزخم به کار رفته است.
تلفظ
این کلمه به فتح گاف، فتح زاء، سکون نون و دال (گَزَند) تلفظ میشود.
در جدول
در حل جدول کلمات متقاطع، واژه گزند معمولاً با پاسخهایی چون آسیب، صدمه، زیان، آفت، لطمه یا بلا مطابقت دارد. خود عبارت «معنی کلمه گزند» دقیقاً دارای ۱۲ حرف است.
به انگلیسی
برای انتقال مفهوم گزند در زبان انگلیسی، بسته به سیاق متن از واژگان Harm (آسیب عام)، Damage (خسارت مادی) یا Injury (صدمه جسمی) استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی واژههای ضَرَر و أَذَی دقیقترین معادلها برای گزند هستند. همچنین در ترجمههای فارسی قرآن، واژههایی مانند «سُوء» یا «ضُرّ» به گزند و آسیب ترجمه شدهاند.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی، واژگان Zarar و Hasar به عنوان معادلهای مفهومی اصلی برای رساندن معنای گزند، صدمه و خسارت به کار میروند.
به فارسی
مترادفهای اصیل و متداول این واژه در زبان فارسی شامل آسیب، صدمه، زیان، آفت، بلا، لطمه و خدشه است. در نقطه مقابل، واژههایی چون ایمنی، سلامت، سود، پناه و عافیت به عنوان متضادهای آن شناخته میشوند.
نماد چیست
در اسطورهشناسی و ادبیات کلاسیک فارسی (مانند شاهنامه فردوسی)، گزند نماد نیروهای منفی، آفتهای ناگهانی جهان مادی و رنج زمانه است. در مقابل، تعبیر «بیگزند ماندن» نماد برخورداری از فرّ ایزدی و حفاظت کامل الهی در برابر شرور است.
جمعبندی و توضیح کامل معنی کلمه گزند
واژه «گزند» یک اصطلاح اصیل و کهن در زبان فارسی است که ریشه در زبان فارسی میانه (پهلوی) و واژه «ویزَند» دارد. این کلمه به طور کلی بار معنایی منفی داشته و دلالت بر هرگونه آسیب، آزار، صدمه، زیان مادی یا روحی، و آفت ناگهانی دارد. در ادبیات فارسی نمادی از تقدیر ناگوار، شرور اهریمنی و خطرات دنیوی است.
اگرچه خود واژه «گزند» به دلیل ریشه کاملاً ایرانیاش در متن عربی قرآن کریم وجود ندارد، اما مفاهیم مترادف آن مانند ضرر، سوء و ضُرّ به وفور در آیات دیده میشوند که در ترجمههای معتبر فارسی به گزند و آسیب برگردانده شدهاند. معادلهای مستقیم این کلمه در زبانهای انگلیسی، عربی و ترکی به ترتیب Harm، ضرر و Zarar هستند.
بررسی ساختار واژگانی گزند نشان میدهد که کلماتی مانند بیگزند، گزندرسان و گزندناپذیر از همخانوادههای مهم آن هستند. شناخت دقیق این واژه به درک بهتر متون حماسی و کلاسیک فارسی و همچنین حل دقیقتر واژگان در جدول کلمات متقاطع کمک شایانی میکند.