یعنی چه
این اصطلاح کنایه از هرگونه زورگیری، اخاذی یا رشوهگیری است که در آن فردی صاحبنفوذ یا قلدر، با اتکا به موقعیت و قدرت خود، به ناحق از مردم ضعیفتر وجه یا مالی را طلب میکند.
تلفظ
ترکیب اصطلاحی شامل سه واژه است که با کسرهٔ اضافه به هم متصل میشوند.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این کنایه معمولاً واژههایی چون اخاذی، زورگیری یا خود عبارت «باج سبیل گرفتن» با ۱۲ حرف است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به نوع و بستر وقوع جرم، از این واژهها برای رساندن مفهوم پول زور استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی فصیح «ابتزاز» و در اصطلاحات عامیانه و بومی مناطقی از جهان عرب واژه «خوة» کاربرد دارد.
به فارسی
معادلهای اصیل و واژگان جایگزین آن در زبان فارسی شامل مواردی چون گردنکلفتی، پول زور و گرفتن حقحساب به ناحق است.
در قرآن
این عبارت یک ضربالمثل و اصطلاح کنایی عامیانه و برخاسته از تاریخ ایران است و در متن قرآن نیامده است؛ هرچند از نظر مفهومی با نهی از خوردن مال مردم به ناحق مطابقت دارد.
نماد چیست
در ادبیات اجتماعی و عامیانه، این اصطلاح نشاندهنده روابط ظالمانه، ساختارهای قانونگریز و رفتارهای مافیایی یا باجگیرانه است.
جمعبندی و توضیح کامل باج سبیل گرفتن
اصطلاح کنایی «باج سبیل گرفتن» در فرهنگ و زبان فارسی به معنای اخاذی، زورگیری و گرفتن وجه یا امتیازی به ناحق از دیگران است. ریشه تاریخی این عبارت به دوران صفویه و زمان شاه عباس اول بازمیگردد؛ سپاهیان و قزلباشان که به داشتن سبیلهای پرپشت و بلند افتخار میکردند، فراتر از پاداش رسمی خود، با تکیه بر زور و قلدری از روستاییان و توده مردم پول و آذوقه میگرفتند که این عمل در میان مردم به «باج سبیل» معروف شد.
امروزه این عبارت به طور گسترده برای توصیف هر نوع فساد مالی، سوءاستفاده از قدرت و روابط نابرابر که در آن فردی با تهدید یا نفوذ خود از دیگران امتیاز غیرقانونی میگیرد، به کار میرود و نمادی از قانونگریزی و حاکمیت زور بر حق است.