یعنی چه
مُضِر در لغت به هر چیز یا هر کاری گفته میشود که باعث ایجاد خسارت، زیان، بیماری یا آسیب مادی و معنوی به انسان، طبیعت یا جامعه شود.
مترادف
واژههای فوق همگی مفهوم رساندن آسیب یا ایجاد شرایط ناگوار و بیفایده را منتقل میکنند.
متضاد
کلماتی که بر ضد مفهوم زیان هستند و به خیر، برکت و فایده رساندن اشاره دارند.
هم خانواده
این کلمات همگی از ریشه ثلاثی مجرد «ض ر ر» در زبان عربی مشتق شدهاند.
ریشه
این واژه ریشه عربی دارد و اسم فاعل از باب افعال (إضرار) است که از ریشه ثلاثی «ض ر ر» به معنی آسیب و زیان ساخته شده است.
جمله سازی
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه با ضمه روی حرف میم، کسره زیر حرف ضاد و تشدید روی حرف راء به صورت (مُضِرّ) است.
در جدول
در حل جدولهای کلمات متقاطع، اگر با راهنمای «مضر» یا «زیانآور» مواجه شدید، با توجه به تعداد حروف میتوانید از خود کلمه مضر یا مترادفهای آن استفاده کنید.
به انگلیسی
بسته به متن و شدت اثر، واژههای متفاوتی در انگلیسی برای رساندن این معنا به کار میرود.
به عربی
در زبان عربی علاوه بر خود واژه مُضِرّ، کلمه ضارّ کاربرد بسیار گستردهای دارد.
به فارسی
معادلهای اصیل و دقیق فارسی این واژه شامل کلماتی مانند زیانآور، زیانبار، گزندرسان، گزندآور و بدفرجام هستند.
جمعبندی و توضیح کامل مضر
واژه مُضِر یکی از صفات پرکاربرد در زبان فارسی است که ریشه در زبان عربی دارد و برای توصیف هر عامل، رفتار یا مادهای به کار میرود که اثرات منفی، تخریبی یا زیانباری به همراه داشته باشد. این کلمه در حوزههای مختلف از جمله پزشکی و سلامت، اقتصاد و مسائل اجتماعی کاربرد فراوانی دارد.
اگرچه خود این صیغه صریحاً در متن قرآن کریم نیامده، اما ریشه ساختاری آن یعنی «ضرر» و مشتقاتش بارها برای نهی از آسیب رساندن به دیگران استفاده شده است. شناخت مترادفهایی چون زیانآور و متضادهایی مانند مفید، به درک بهتر جایگاه این واژه در ادبیات روزمره کمک میکند.
نکته ظریف زبانشناختی این است که نباید این صفت را با واژه «مُضَر» (با فتح ضاد) که نام یکی از قبایل بزرگ عرب در صدر اسلام است، اشتباه گرفت. مُضِر در ساختار زبانی ما همواره یادآور هشدار، دوری از خطر و صیانت از سلامت است.