یعنی چه
خطواره به عوارض و ویژگیهای هندسی خطی در سطح زمین (مانند گسلها، درزهها، یا شکستگیهای بزرگ پوسته) گفته میشود که معمولاً در تصاویر ماهوارهای یا عکسهای هوایی به صورت خطوطی مشخص دیده میشوند و ساختارهای زیرسطحی زمین را نشان میدهند.
تلفظ
این واژه به صورت خَطوارِه (تلفظ اصطلاحی: [xaṭvāre]) خوانده میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این واژه بر اساس تعداد حروف، خود «خطواره» (۶ حرف) یا واژههای مرتبطی چون «خطوارگی» و «خطساخت» است.
به انگلیسی
معادل دقیق و مصوب فرهنگستان برای این واژه در علوم زمین و سنجش از دور Lineament است.
به عربی
در متون علمی و زمینشناسی زبان عربی، از واژه خَطِّيَّة یا عبارت توصیفی ملمح خطي استفاده میشود.
به فارسی
مترادفهای فارسی و ترکیبی این واژه شامل ساختار خطی، خطساخت، عارضهٔ خطی و شکستگی ساختاری است که همگی به ماهیت هندسی آن اشاره دارند.
نماد چیست
خطواره نماد پدیده یا عارضهای پنهان در پوسته زمین است که به کمک فناوری و از فاصله دور (سنجش از دور) آشکار و نمایان میشود. در نقشههای زمینشناسی نیز این عوارض با خطوط ممتد یا منقطع تیره رنگ نمایش داده میشوند.
جمعبندی و توضیح کامل خطواره
واژه «خطواره» یک اصطلاح تخصصی و مصوب فرهنگستان زبان و ادب فارسی در مجامع علمی علوم زمین، زمینشناسی ساختاری و سنجش از دور است. این کلمه از ترکیب واژه «خط» و پسوند شباهت «واره» ساخته شده و معنای لغوی آن «شبیه به خط» یا «عارضهای با ساختار خطی» است.
در تعریف علمی، به هرگونه سیمای خطی طبیعی و گسترده در سطح زمین که منعکسکننده یک ساختار زیرسطحی مانند گسل، درزه، شکستگی یا کنتاکت سنگی باشد، خطواره میگویند. این ویژگیها معمولاً در نگاه مستقیم روی زمین به سختی تشخیص داده میشوند، اما در تصاویر ماهوارهای و عکسهای هوایی به وضوح قابل ردگیری و تحلیل هستند.
این واژه کاربرد عمومی یا قدمت تاریخی در ادبیات فارسی ندارد و کاملاً یک واژهگزینی معاصر برای معادلسازی اصطلاح انگلیسی Lineament به شمار میرود. تشخیص خطوارهها در بخش معدن، آبهای زیرزمینی و ارزیابی مخاطرات زلزله اهمیت بالایی دارد.