یعنی چه
بژهان بردن در زبان فارسی به معنای غبطه خوردن است؛ یعنی انسان آرزو کند که ویژگی، مال یا کمالی که در دیگری هست را داشته باشد، بدون آنکه آرزوی زوال و نابودی آن نعمت را برای صاحبش داشته باشد.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت [بِژْ هان بـُر دَن] است که شکل دگرگونشده و آوایی واژه «پژهان بردن» در متون کهن پارسی میباشد.
در جدول
این اصطلاح در جدولهای کلمات متقاطع معمولاً به عنوان معادل غبطه خوردن یا رشک مثبت به کار میرود و تعداد حروف خودِ ترکیب «بژهان بردن» با احتساب فاصله، ۹ حرف است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای تفکیک این حس مثبت از حسادت منفی (Malicious envy)، از اصطلاح Benign envy استفاده میشود.
به عربی
در فرهنگ و لغت عربی، دقیقترین معادل برای این واژه «الغبطة» است که در احادیث نیز در مقابل حسد ستوده شده است.
به فارسی
معادلهای اصیل فارسی این اصطلاح شامل «پژهان بردن»، «رشک ممدوح»، «آرزو بردن» و «خواهش دل داشتن» است که همگی بر تمایل به کمال بدون دگرخواهی منفی دلالت دارند.
نماد چیست
این واژه نماد مادی یا اسطورهای خاصی ندارد، اما در ساختار مفاهیم اخلاقی و عرفانی، نماد کمالجویی، رقابت سالم و انگیزهای پاک برای رسیدن به فضایل به شمار میآید.
جمعبندی و توضیح کامل بژهان بردن
عبارت «بژهان بردن» یا شکل کهنتر آن «پژهان بردن» یکی از اصطلاحات اصیل و ارزشمند در زبان فارسی است که به مفهوم اخلاقی و روانی «غبطه خوردن» اشاره دارد. این واژه در لغتنامههای معتبری نظیر دهخدا، معین و عمید به عنوان یک صفت پسندیده ثبت شده و تفاوت بنیادی آن با حسادت در این است که فرد، خواهان نابودی یا زوال نعمت از شخص مقابل نیست، بلکه صرفاً آرزوی داشتن کمالی مشابه را در سر میپروراند.
تغییر حرف «پ» به «ب» در سیر تحول زبان فارسی دری امری رایج بوده و پژهان را به بژهان تبدیل کرده است. در متون اسلامی و عربی نیز مفهوم معادل آن یعنی «اغتباط» به عنوان یک ویژگی اخلاقی مثبت یاد شده که مؤمنان را به رقابت در خیرات و زیباییها سوق میدهد، بدون آنکه دچار بخل یا کینهتوزی شوند.